ASK Madde 10 — Arşiv bilgilerinin istenmesi
Arşiv bilgilerinin istenmesi
(1) Arşiv bilgileri;
a) Kullanılış amacı belirtilmek suretiyle, kişinin kendisi veya vekâletnamede açıkça belirtilmiş olmak koşuluyla vekili,
b) Bir soruşturma veya kovuşturma kapsamında Cumhuriyet başsavcılıkları, hâkim veya mahkemeler,
c) Yetkili seçim kurulları,
d) Özel kanunlarda gösterilen hallerde ilgili kamu kurum ve kuruluşları,
Tarafından istenebilir.
(2) Kanunda açıkça belirtilmediği takdirde, kişi hakkında alınacak bir karar veya yapılacak bir işlemle ilgili olarak, bir yakınının adlî sicil ve arşiv kayıtları istenemez ve bu bilgiler, kişiyi herhangi bir haktan yoksun bırakmak için dayanak olarak kullanılamaz.
(3) Onsekiz yaşından küçüklerle ilgili adlî sicil ve arşiv kayıtları; ancak soruşturma ve kovuşturma kapsamında değerlendirilmek üzere Cumhuriyet başsavcılıkları, hâkim veya mahkemelerce istenebilir.
İçtihat ara
Madde gerekçeleri1
İlk kabul gerekçesi
Teklif eden: 1 milletvekilinin teklifi (S. Sayısı 899 başlığı)
Madde metninde, arşiv bilgilerinin istenmesine ilişkin düzenleme yapılmıştır.
Yeni Türk Ceza Kanununun sisteminde, cezalandırılmakla güdülen asıl amaç, işlediği suçtan dolayı kişinin etkin pişmanlık duymasını sağlayıp tekrar topluma kazandırılması olduğuna göre, suça bağlı hak yoksunluklarının da belli bir süreyle sınırlandırılması gerekmiştir. Bu nedenle, bir mahkumiyete bağlı hak yoksunluklarının mahkum olunan cezanın infazı tamamlanıncaya kadar devam etmesi öngörülmüştür.
Ancak, ceza ve güvenlik tedbirlerinin infazı tamamlandıktan sonra da, bu mahkumiyete ilişkin bilgilerin adli sicil arşiv kaydında yer alması gerekmektedir. Kişinin geçmişine bakılarak cezanın bireyselleştirilmesinin sağlanması ve özellikle tekerrür hükümlerinin uygulanması bakımından bu kayıtların muhafaza edilmesinde zorunluluk bulunmaktadır.
Her ne kadar bu sistemde, ceza ve güvenlik tedbirlerinin infazından sonra belli bir suçtan mahkumiyete bağlı hak yoksunluğu kanunla öngörülmüş değilse de; kişinin örneğin belli bir kamu görevine atanması sırasında, adli sicil arşiv kayıtlarının görülmesinde büyük bir yarar bulunmaktadır. Bu bilgiler, atama makamının takdir yetkisinin objektif ölçüler çerçevesinde kullanılmasında önemli bir işlev görecektir.
Ancak, Anayasanın 76 ncı maddesinde milletvekili seçimi ile ilgili olarak bir sınırlama getirilmiş olduğu için, bu madde uygulamasında Anayasanın söz konusu hükmü saklı tutulmuştur.
Not: Madde komisyonda değiştirilerek kabul edilmiştir; gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.
TBMM · S. Sayısı 899, 2/444 esas numaralı teklifin madde gerekçesi (madde 10)Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.