TTK Madde 24 — A) Kuruluş I - Genel olarak

İlk kabul gerekçesi

Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)

6762 sayılı Kanunun 26 ncı maddesini karşılayan bu madde çeşitli değişikliklere uğramıştır.

Birinci fıkra: 6762 sayılı Kanunun 26 ncı maddesinin birinci fıkrası hükmünün ilk cümlesi ticaret sicilinin kimin tarafından tutulacağı konusunda bir açıklık içermiyordu. Tasarı, ticaret sicilinin tutulması görev ve yetkisini ticaret ve sanayi odalarına veya ticaret odalarına ya da sanayi odalarına; bir ilde ticaret odası ile sanayi odası ayrı odalar olarak örgütlenmişse, ticaret odasına ver-

---- 79 ----

mektedir. 6762 sayılı Kanun, bir yerde oda yoksa veya mevcut odanın yeterli teşkilatı bulunmuyorsa, ticaret siciline ilişkin işlerin Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca belirlenecek o il dahilindeki yeterli teşkilata sahip odalardan birinin sicil memurluğu tarafından yürütülmesini öngörmüştür. Bu hükümdeki oda ile neyin kastedildiği belli değildir. 6762 sayılı Kanunun bu hükmü bazılarınca, o il dahilindeki esnaf odası şeklinde yorumlanmıştır. Bazıları ise, Bakanlığın bu görevi herhangi bir meslek odasına, meselâ yeterli teşkilatı varsa mimar ve mühendis odasına bile verebileceği şeklinde anlıyordu. Her iki yorum da ticaret sicili gibi kamu güvenliği işlevi de bulunan bir sicil için uygun değildir. Birinci fıkrada, söze konu durumda ticaret sicilini tutacak odanın Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca belirleneceği belirtilerek amaca en uygun çözüm benimsenmiştir.

İkinci fıkra: İkinci fıkrada yer alan hükümle, Türkiye çapında sicil kayıtlarına elektronik ortamda ulaşılabilmenin sağlanması amacıyla, söz konusu kayıtların düzenli bir tarzda depolandığı bir bilgi bankasının kurulması öngörülmüştür. Bu bilgi bankası Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği nezdinde bulunacaktır. Bu bankanın FSEK anlamında bir veri tabanı oluşturup oluşturmadığı öğreti faaliyetini gerektirir. Bilgilere elektronik ortamda ulaşılabilmesi ile sadece bilgi toplumunun gereklerinden biri yerine getirilmiş olmayacak, aynı zamanda geniş aleniyetle gerçek anlamda şeffaflık gerçekleştirilerek kayıtlardaki yolsuzlukların, aykırılıkların ve düzensizliklerin de önüne geçilebilecektir.

Bilgi bankasındaki kayıtlar üçüncü kişilere ileri sürülmek gibi hukukî bir gücü ve etkiyi haiz değildir. Ancak bu kayıtlar, kaydın yolsuz olduğuna veya kayıt bulunması gerekirken kayda yer verilmemiş olduğuna inananları, esas sicil kayıtlarında gerekli düzeltmeleri yapmak amacıyla hukukî yollara başvurmak için harekete geçirecektir. Bilgi bankasına giriş serbest olacağı için, herkes kayıtları denetleyebilecektir. Sistemin yerleşmesi ve işleyiş kurallarının tam olarak ortaya çıkması halinde bir kanun değişikliğiyle bilgi bankasına hukukî işlevler de tanınabilir.

Üçüncü fıkra: Mevzuata uygun olarak “ticaret sicili memuru” yerine “ticaret sicili müdürlüğü” ve bu ibarenin türevleri kullanılarak bu fıkra yeniden düzenlenmiştir.

6762 sayılı Kanunun 24 üncü maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sicil harcına ilişkin hükmün, son hükümler (Tasarının 1532 nci maddesi) arasında yer alması uygun görülmüştür.

Not: Kanunlaşan metin tasarı/teklif metninden farklıdır (komisyonda ya da Genel Kurulda değiştirilmiştir); gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.

26/6/2012 tarihli ve 6335 sayılı Kanunun 40. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi

26/6/2012 tarihli ve 6335 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesiyle, bu maddenin ikinci fıkrasında yer alan “tüzükle” ibaresi “Kanunun 26 ncı maddesine göre çıkarılacak yönetmelikte”, üçüncü fıkrasında yer alan “yönetmelikle” ibaresi “tebliğle” şeklinde değiştirilmiştir.

Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)

Bu gerekçe birden çok maddedeki değişikliği birlikte açıklar (24. madde, 26. madde, 27. madde, 35. madde, 65. madde, 84. madde, 145. madde, 147. madde, 149. madde, 156. madde, 166. madde, 169. madde, 171. madde, 174. madde, 175. madde, 186. madde, 188. madde, 193. madde, 207. madde, 310. madde, 336. madde, 343. madde, 353. madde, 359. madde, 398. madde, 401. madde, 407. madde, 422. madde, 457. madde, 461. madde, 462. madde, 471. madde, 473. madde, 479. madde, 505. madde, 553. madde, 587. madde, 605. madde, 616. madde, 635. madde, 642. madde, 832. madde, 1526. madde).

Madde ile, 6102 sayılı Kanunda yapılan değişiklikler de dikkate alınmak suretiyle bazı hükümlerin değiştirilmesi ve yürürlükten kaldırılması amaçlanmıştır.

Not: Tasarının 39 uncu maddesi Komisyonca ibare değişiklikleri (40), metinden çıkarmalar (41) ve yürürlükten kaldırmalar (43) olmak üzere üç çerçeve maddeye ayrılmıştır (Adalet Komisyonu raporu); gerekçe tasarının 39 uncu maddesine aittir. Kanunlaşan metin tasarı/teklif metninden farklıdır (komisyonda ya da Genel Kurulda değiştirilmiştir); gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.

26/6/2012 tarihli ve 6335 sayılı Kanunun 3. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi

(Ek: 26/6/2012-6335/3 md.)

Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)

6762 sayılı Türk Ticaret Kanununun 28 inci maddesine, 29/3/2011 tarihli ve 6215 sayılı Kanunun 13 üncü maddesiyle kişisel verilerin korunmasını sağlamak amacıyla hüküm ilave edilmiştir. Anılan düzenlemeye, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun yürürlüğe gireceği 1/7/2012 tarihinden sonra da geçerlilik kazandırılmasını teminen maddeye dördüncü fıkra hükmü eklenmiştir.

15/8/2017 tarihli ve 694 sayılı KHK'nin 162. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi

15/8/2017 tarihli ve 694 sayılı KHK’nin 162 nci maddesiyle, bu maddeye birinci fıkrasından sonra gelmek üzere ikinci fıkra eklenmiş ve diğer fıkralar buna göre teselsül ettirilmiş, daha sonra bu hüküm 1/2/2018 tarihli ve 7078 sayılı Kanunun 157 nci maddesiyle aynen kabul edilerek kanunlaşmıştır.

Teklif eden: Hükümet (Bakanlar Kurulu)

Madde ile, 6102 sayılı Kanunun 24 üncü maddesinde yapılan değişiklikle Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca her ilde ve ihtiyaç duyulan diğer yerlerde ticaret sicili müdürlüklerinin kurulması amaçlanmaktadır.

Not: Kanun hükmünde kararname Anayasa'nın 121 inci maddesi uyarınca TBMM'ye gerekçesiyle gönderilmiştir. Sayfa taranmış görüntüdür; metin OCR ile okunup görüntüyle sözcük sözcük karşılaştırılarak yazılmıştır.

1/2/2018 tarihli ve 7078 sayılı Kanunun 157. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi

15/8/2017 tarihli ve 694 sayılı KHK’nin 162 nci maddesiyle, bu maddeye birinci fıkrasından sonra gelmek üzere ikinci fıkra eklenmiş ve diğer fıkralar buna göre teselsül ettirilmiş, daha sonra bu hüküm 1/2/2018 tarihli ve 7078 sayılı Kanunun 157 nci maddesiyle aynen kabul edilerek kanunlaşmıştır.

Teklif eden: Hükümet (Bakanlar Kurulu)

Madde ile, 6102 sayılı Kanunun 24 üncü maddesinde yapılan değişiklikle Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca her ilde ve ihtiyaç duyulan diğer yerlerde ticaret sicili müdürlüklerinin kurulması amaçlanmaktadır.

Not: 7078 sayılı Kanun 694 sayılı KHK'nın 162 nci maddesini aynen kabul etmiştir; bu madde KHK'nın 162 nci maddesiyle aynıdır ve gerekçesi KHK'nın TBMM'ye gönderilen gerekçesidir. Sayfa taranmış görüntüdür; metin OCR ile okunup görüntüyle sözcük sözcük karşılaştırılarak yazılmıştır.