Ticari İşletme
TTK Madde 72 — II - Kalemlere ilişkin ilkeler 1. Tamlık ve mahsup yasağı
II - Kalemlere ilişkin ilkeler 1. Tamlık ve mahsup yasağı
(1) Aksine kanuni hükümler ve Türkiye Muhasebe Standartları saklı kalmak kaydıyla, finansal tabloların, ticari işletmenin tüm varlıklarını, borçlarını, peşin ödenen giderler ile peşin tahsil edilen gelirleri, teknik terimle dönem ayırıcı hesapları, bütün gelir ve giderleri doğru şekilde değerlendirilmiş olarak göstermesi zorunludur. Mülkiyeti saklı tutulması kaydıyla iktisap edilen ve işletmenin kendisinin veya üçüncü kişilerin borçları için rehnolunan ya da başka bir şekilde teminata verilen malvarlığı unsurları, teminat verenin bilançosunda gösterilir. Nakdî tevdilerin söz konusu olduğu hâllerde, bunlar teminat alanın bilançosunda yer alır. Finansal kiralamaya ilişkin hükümler saklıdır.
(2) Aktif kalemler pasif kalemlerle, giderler gelirlerle, taşınmazlara ilişkin haklar, bunlarla ilgili yüklerle mahsup edilemez.
İçtihatlar
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
E. 2022/6986 · K. 2024/3251 · 25.04.2024
Davalı vekili cevap dilekçesinde; 6102 sayılı Kanun’un 72 nci maddesinin dördüncü fıkrasında zamanaşımı süresinin poliçenin zamanaşımına uğradığı tarihi takip eden tarihten itibaren bir yıl olduğunun düzenlendiğini, zamanaşımı süresinin 2011 yılının 11 ve 12. aylarında dolduğunu, davalının kötü niyetle çekleri başkaları eliyle tahsiline çalıştığını, açtıkları menfi tespit davalarının kabulü üzerine bu kez yeniden kötü niyetle çek bedellerinin tahsilini istediğini, müvekkilinin fabrika binası alımı için çekleri avans mahiyetinde ...’a verdiğini, satıcının vazgeçtiği halde dava konusu çekleri ve bir kısım nakit parayı iade etmediğini, İstanbul 15. …
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
E. 2023/1982 · K. 2023/2095 · 05.04.2023
3. 6100 sayılı Kanun'un 27 nci maddesi ile 202 nci maddesi. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 207 nci maddesinin ikinci fıkrası (818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 182 nci maddesinin ikinci fıkrası). 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 72 nci maddesi.
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-10-31. Atıftan önce tam metni okuyun.
Madde gerekçeleri1
İlk kabul gerekçesi
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
Birinci fıkra: Birinci fıkra bilânçoya hakim, Türkçeye "tamlık" sözcüğü ile çevrilen "completeness" ilkesini açıkça öngörmektedir. Birinci cümle mehaz Alm. TK.’nın 246 ncı paragrafından iki noktada ayrılmaktadır. Birinci istisna, aksine kanunî hükümlerin yanında standartların da saklı tutulmasıdır. Tasarının 64 üncü maddesinin beşinci fıkrası hükmü karşısında buna gerek bulunmadığı düşünülebilir. Ancak uluslararası muhasebe standartlarının "tamlık" anlayışı, mehazdan daha kapsamlıdır. Nitekim anılan standartlar tamlık ilkesinden sadece aktif ve pasiflerin eksiksiz bir listesini anlamamakta aynı zamanda bunların standartlara uygun ve doğru değerlendirilmiş olmalarını da gerekli görmektedir. Nitekim hükümde, bu da belirtilmiştir. Aynı şekilde gerçeği ona sadık bir tarzda yansıtan sunum, yani "fair presentation" da gereklidir. İkinci olarak finansal kiralamanın "sale and leaseback" türü de en az mülkiyetin saklı tutulduğu haller kadar özellik göstermektedir.
İkinci fıkra: İkinci fıkra, açıklık ilkesi gereği mahsubu yasaklamaktadır.
Not: Kanunlaşan metin tasarı/teklif metninden farklıdır (komisyonda ya da Genel Kurulda değiştirilmiştir); gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.
TBMM · komisyon raporu, 1/324 esas numaralı tasarının madde gerekçesi (madde 72), s. 97Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.