Çeşitli Hükümler
BankK Madde 101 — Kurumun bütçesi, hesap ve harcamaların denetimi
Kurumun bütçesi, hesap ve harcamaların denetimi
Kurumun gelirlerinin, giderlerini karşılaması esastır. Kurum bütçesi 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu hükümlerinde belirlenen usûl ve esaslara göre hazırlanır ve kabul edilir.
Kurumun malî yıl sonunda oluşan gelir fazlaları, izleyen yılın mart ayı içinde genel bütçeye gelir olarak aktarılır. Ancak, Kurum bütçe durumunu göz önünde bulundurarak daha önce de aktarma yapabilir.
(Değişik: 20/6/2013-6493/41 md.) Kurumun bütçe yılı takvim yılıdır. Kurumun giderleri, bankalar, finansal kiralama şirketleri, factoring şirketleri, finansman şirketleri ile tasarruf finansman şirketlerince bütçenin yürürlüğe girmesinden önce katılma payı adı altında Kuruma yapılacak ödemelerle karşılanır. Giderlere katılma payı olarak tahsil olunacak tutar, söz konusu kuruluşların bir önceki yıl sonu bilanço toplamlarının on binde üçünü geçemez. Belirlenen süre içinde ödenmeyen katılma payları 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre tahsil edilir.[33][34]
(Değişik: 24/5/2007-5667/6 md.) Kurumun iç denetimi Kurulca belirlenecek usûl ve esaslar çerçevesinde gerçekleştirilir. Kurumun dış denetimi hakkında 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu hükümleri uygulanır.
Kurul, Kurumun yıllık hesaplarını bir bağımsız denetim şirketine denetletebilir ve bu durumda bağımsız denetim raporu faaliyet raporu içinde derc edilerek yayımlanır.
Kurum faaliyetlerine ilişkin olarak her yılın mart ayı sonuna kadar bir önceki yıla ait kararları, yaptığı ikincil düzenlemeler ile bunların ekonomik ve sosyal etkilerini analiz eden bir faaliyet raporu hazırlar. Faaliyet raporu, ayrıca Kurumun performans hedefleri ile uygulama sonuçlarının karşılaştırılmasını ve değerlendirilmesini de içerir.
Kurumun yıllık faaliyet raporu, malî tabloları ve bütçe kesin hesabı Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulur. Kesinhesabın bir örneği de Maliye Bakanlığına gönderilir.
Kurum, faaliyetleri hakkında internet ortamı ve resmî bültenler aracılığıyla kamuoyunu azamî ölçüde bilgilendirir.
İçtihatlar
Yargıtay 23. Hukuk Dairesi
E. 2014/6183 · K. 2015/2209 · 02.04.2015
4389 sayılı Kanun’u, 15. maddesi dışında ilga eden 5411 sayılı Kanun’da da, aynı yaklaşım sürdürülmektedir. 5411 sayılı Kanun’un 101, 108 ve 130. maddelerinde Fonun kaynak ve alacakları sayılmıştır. Buna göre, Kanun’un 101. maddesiyle bankaların fona ödemeleri gereken katılma paylarının, Kanun'un 108. maddesiyle, el konulan bankaların hâkim ortakları ve bunların yöneticilerine yöneltilecek takiplerin, 130. maddesiyle de idari para cezaları, mevduat ve katılım sigorta primlerinin ve kamu hukukundan doğan sair kalemlere ilişkin takiplerin 6183 sayılı Kanun’a göre takip edileceği düzenlenmiştir.
Yargıtay 23. Hukuk Dairesi
E. 2014/837 · K. 2014/4063 · 27.05.2014
4389 sayılı Kanun’u, 15. maddesi dışında ilga eden 5411 sayılı Kanun’da da, aynı yaklaşım sürdürülmektedir. 5411 sayılı Kanun’un 101, 108 ve 130. maddelerinde Fonun kaynak ve alacakları sayılmıştır. Buna göre, Kanun’un 101. maddesiyle bankaların fona ödemeleri gereken katılma paylarının, Kanunun 108. maddesiyle, el konulan bankaların hâkim ortakları ve bunların yöneticilerine yöneltilecek takiplerin, 130. maddesiyle de idari para cezaları, mevduat ve katılım sigorta primlerinin ve kamu hukukundan doğan sair kalemlere ilişkin takiplerin 6183 sayılı Kanun’a göre takip edileceği düzenlenmiştir.
Yargıtay 23. Hukuk Dairesi
E. 2013/2023 · K. 2013/5811 · 26.09.2013
4389 sayılı Kanun’u, .... maddesi dışında ilga eden 5411 sayılı Kanun’da da, aynı yaklaşım sürdürülmektedir. 5411 sayılı Kanun’un 101, 108 ve 130 maddelerinde Fonun kaynak ve alacakları sayılmıştır. Buna göre, Kanun’un 101. maddesiyle bankaların fona ödemeleri gereken katılma paylarının, Kanunun 108 maddesiyle, el konulan bankaların hâkim ortakları ve bunların yöneticilerine yöneltilecek takiplerin, 130 maddesiyle de idari para cezaları, mevduat ve katılım sigorta primlerinin ve kamu hukukundan doğan sair kalemlere ilişkin takiplerin 6183 sayılı Kanun’a göre takip edileceği düzenlenmiştir.
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-02. Atıftan önce tam metni okuyun.
Dipnotlar ve değişiklikler2
[33]12/11/2019 tarihli ve 7192 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “, finansman şirketleri, ödeme kuruluşları ile elektronik para kuruluşlarınca” ibaresi “ile finansman şirketlerince” şeklinde değiştirilmiştir.
[34]4/3/2021 tarihli ve 7292 sayılı Kanunun 20 nci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “ile finansman” ibaresi “, finansman şirketleri ile tasarruf finansman” şeklinde değiştirilmiştir.
Madde gerekçeleri5
İlk kabul gerekçesi
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
Kurum gelirlerinin giderlerini karşılaşmasının esas olduğu ve bütçesinin 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu çerçevesinde düzenleneceği öngörülmüştür. Mali yıl sonunda oluşan gelir fazlalarının Mart ayı içinde genel bütçeye aktarılacağı ve gerekli durumlarda genel bütçeden Kuruma kaynak aktarımında bulunabileceği hüküm altına alınmıştır.
Kurum giderlerinin, bir önceki yıl sonu bilanço toplamlarına göre bu Kanunun bankalar, finansal holding şirketleri, finansal kiralama, factoring ve finansman şirketlerince bütçenin yürürlüğe girmesinden önce Kuruma yapılacak ödemelerle karşılanacağı, giderlere katılma payı olarak tahsil olunacak tutarların, söz konusu kuruluşların bilanço toplamlarının onbinde üçünü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Kurumun iç ve dış denetimi 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ve 832 sayılı Sayıştay Kanunu çerçevesinde yapılacaktır. Kurumun faaliyetlerine ilişkin olarak her yılın Mart ayı sonuna kadar bir önceki yıla ait kararları, yaptığı ikincil düzenlemeler ile bunların ekonomik ve sosyal etkilerini analiz eden bir faaliyet raporu hazırlanması öngörülmüştür.
Kurumun yıllık faaliyet raporu, mali tabloları ve bütçe kesin hesabının Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulacağı ve kesin hesabın bir örneğinin de Maliye Bakanlığına gönderileceği hüküm altına alınmıştır.
Not: Madde komisyonda değiştirilerek kabul edilmiştir; gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.
TBMM · S. Sayısı 972, 1/1007 esas numaralı tasarının madde gerekçesi (madde 102)24/5/2007 tarihli ve 5667 sayılı Kanunun 6. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi
(Değişik: 24/5/2007-5667/6 md.)
Bu gerekçe birden çok maddedeki değişikliği birlikte açıklar (101. madde, 91. madde, 120. madde, 124. madde).
- Kurumun görev alanının genişlemesi nedeni ile iş yükünün artması bankacılık sektörünün dinamik yapısına uyum sağlanması, Kurumun iç denetimi konusuna açıklık getirilmesi; Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunun kamu hizmetleri teşkilat yapısı, iş süreçleri, gelir ve giderleri ve tabi olduğu mali mevzuat yönünden sahip olduğu özel durumlar gözetilerek 5436 sayılı Kanunun 12 nci maddesinde yer alan düzenleme ile 5018 sayılı Kanunun ek (III) sayılı cetvelinden çıkarılmış olması karşısında 5411 sayılı Bankacılık Kanunu ile 5018 sayılı Kanuna yapılan atıf nedeniyle ortaya çıkan çelişkinin giderilebilmesi ve 5411 sayılı Kanunun Fonun hesap ve harcamalarının denetimine ilişkin 124 üncü maddesinde bir tereddüde yol açmayacak şekilde açıklığın sağlanmasını öngören yeni bir düzenlemenin çerçeve 6 ncı madde olarak Tasarı metnine ilave edilmesi suretiyle,
Not: Komisyonca eklenen hüküm: tasarıda madde gerekçesi yoktur; metin Plan ve Bütçe Komisyonu raporundaki açıklamadır.
TBMM · S. Sayısı 1426 (1/1357, 2/334, 2/336, 2/509, 2/786), Plan ve Bütçe Komisyonu raporu (komisyonca eklenen hükmün açıklaması; madde gerekçesi değildir)20/6/2013 tarihli ve 6493 sayılı Kanunun 41. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi
(Değişik: 20/6/2013-6493/41 md.)
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
Bu gerekçe birden çok maddedeki değişikliği birlikte açıklar (101. madde, 90. madde, 91. madde, 92. madde, 171. madde).
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumuna bu Kanunla verilen yeni görevlerin yerine getirilmesi ve uygulamada ortaya çıkan ihtiyaçların karşılanması amacıyla 5411 sayılı Kanunda değişiklikler yapılmıştır.
Not: Kanunlaşan metin tasarı/teklif metninden farklıdır (komisyonda ya da Genel Kurulda değiştirilmiştir); gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.
TBMM · S. Sayısı 473, 1/780 esas numaralı tasarının madde gerekçesi (madde 39), s. 1912/11/2019 tarihli ve 7192 sayılı Kanunun 1. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi
12/11/2019 tarihli ve 7192 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “, finansman şirketleri, ödeme kuruluşları ile elektronik para kuruluşlarınca” ibaresi “ile finansman şirketlerince” şeklinde değiştirilmiştir.
Teklif eden: 75 milletvekilinin teklifi (S. Sayısı 117 başlığı: ilk imza sahibi ve 74 milletvekili)
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunun (BDDK) 6493 sayılı Kanun kapsamındaki görev ve yetkilerinin Bankaya devredilmesi nedeniyle ödeme kuruluşları ve elektronik para kuruluşları BDDK tarafından katkı payı alınabilecek kuruluşlar arasından çıkarılmaktadır.
Not: Kanunlaşan metin tasarı/teklif metninden farklıdır (komisyonda ya da Genel Kurulda değiştirilmiştir); gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.
TBMM · S. Sayısı 117, 2/2272 esas numaralı teklifin madde gerekçesi (madde 1), s. 74/3/2021 tarihli ve 7292 sayılı Kanunun 20. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi
4/3/2021 tarihli ve 7292 sayılı Kanunun 20 nci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “ile finansman” ibaresi “, finansman şirketleri ile tasarruf finansman” şeklinde değiştirilmiştir.
Teklif eden: 76 milletvekilinin teklifi (S. Sayısı 251 başlığı: ilk imza sahibi ve 75 milletvekili)
Bu gerekçe birden çok maddedeki değişikliği birlikte açıklar (101. madde, 93. madde).
Madde ile, yeni bir finansal kuruluş türü olarak Tasarruf Finansman Şirketlerinin 6361 sayılı Kanun kapsamında düzenlenmesi doğrultusunda mevzuatta buna ilişkin uyum düzenlemeleri yapılmaktadır.
Not: Kanunlaşan metin tasarı/teklif metninden farklıdır (komisyonda ya da Genel Kurulda değiştirilmiştir); gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.
TBMM · S. Sayısı 251, 2/3383 esas numaralı teklifin madde gerekçesi (madde 21), s. 15Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.