İçeriğe geç

Krediler ve Risk Grubu

BankK Madde 53 — Karşılıklar, teminatlar ve kayıttan düşme

Karşılıklar, teminatlar ve kayıttan düşmeDeğişik

(Başlığı ile Birlikte Değişik:17/7/2019-7186/16 md.)

Bankalar, krediler ile ilgili olarak doğmuş veya doğması muhtemel zararların karşılanması için yeterli düzeyde karşılık ayrılmasına, kredilerin kalitesine ve sınıflandırılmasına, garantilerin ve teminatların alınmasına, bunların değerinin ve güvenilirliğinin ölçülmesine, takibe alınan kredilerin izlenmesi ve Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunca yayımlanan Türkiye Finansal Raporlama Standartlarına göre kayıttan düşülmesine, kredilerin yeniden yapılandırılması dâhil geri ödenmelerine ilişkin politikaları oluşturmak ve uygulamak, bunları düzenli olarak gözden geçirmek, tüm bu hususları icra edebilecek gerekli yapıları tesis etmek ve işletmek zorundadır. Bu fıkra hükmünün uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Kurulca belirlenir.

Bu madde uyarınca krediler ile ilgili olarak ayrılan özel karşılıkların tamamı ayrıldıkları yılda kurumlar vergisi matrahının tespitinde gider olarak kabul edilir.

Bu madde uyarınca özel karşılık ayrıldıktan sonra tahsil imkânı kalmaması nedeniyle kayıttan düşülen krediler, 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 322 nci maddesi hükümleri kapsamında değersiz alacak addolunur.

İçtihatlar

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi

E. 2020/1912 · K. 2023/1719 · 26.10.2023

… BDDK ve KKB gibi vesaire kuruluşlara hem 5411 sayılı Bank.K’nun 53, 73 ve 93 m. deki yasal mevzuat uyarınca ve hem de bankalar arası mesleki dayanışma anlaşmaları uyarınca bildirmekle yükümlü olup dolayısıyla sözkonusu bildirimler nedeniyle davalı bankaya atfedilebilecek herhangi bir kusur ve sorumluluğun bulunmadığı gibi davacının maddi anlamda uğradığı zararını da açıkça ispatlayamamış olduğu anlaşılmış olup anılan durum karşısında davalı bankaya atfedilebilecek herhangi bir kusurun bulunmadığı bu nedenlerle davacının, maddi tazminat talep etme koşulları oluşmadığı gibi, somut bir maddi zararının varlığını açıkça ispatlayamadığı..." gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir. …

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi

E. 2023/1181 · K. 2025/1628 · 12.12.2025

Bankaların genel olarak 6762 sayılı TTK’nin 68/1 maddesi gereğince belgeleri saklama yükümlülüğü bulunmakla birlikte ayrıca bankaların doğrudan bankacılık faaliyetleri kapsamındaki belgeleri saklama zorunluluğu, 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun 42. maddesinde özel olarak düzenlenmiştir. Anılan madde; “Alınan yazılar ve faaliyetler ile ilgili belgelerin asılları veya bunun mümkün olmadığı hâllerde sıhhatlerinden şüpheye mahal vermeyecek kopyaları ve yazılan yazıların makine ile alınmış, tarih ve numara sırası verilerek düzenlenecek suretleri, usûlleri çerçevesinde ilgili banka nezdinde on yıl süreyle saklanır. …
Başka kararlar için içtihat aramasını açArama kutusu BankK m. 53 ile dolar; aramak için Ara'ya basın.

Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-02. Atıftan önce tam metni okuyun.

Madde gerekçeleri2

17/7/2019 tarihli ve 7186 sayılı Kanunun 16. maddesiyle verilen metnin gerekçesi

Özel karşılık ayrıldıktan sonra tahsil imkanı kalmaması nedeniyle kayıttan düşülen kredilerin 213 sayılı Kanunun 322 nci maddesi hükümleri kapsamında değersiz alacak addolunmasına ilişkin olarak Teklifin 17 nci maddesinden çıkarılan birinci fıkranın, kalıcı olarak 5411 sayılı Kanunda yeniden düzenlenmesini öngören bir düzenleme Teklife yeni Çerçeve 16 ncı madde olarak eklenmiştir.

Not: Komisyonca eklenen hüküm: metin Plan ve Bütçe Komisyonu raporundaki açıklamadır. Hüküm teklifin 17 nci maddesinin (geçici 33 üncü madde) birinci fıkrasından taşınmıştır; o maddenin gerekçesi sonraki parçadadır.

TBMM · S. Sayısı 102 (2/2019), Plan ve Bütçe Komisyonu raporu (komisyonca eklenen hükmün açıklaması; madde gerekçesi değildir), s. 20

Bu gerekçe birden çok maddedeki değişikliği birlikte açıklar (53. madde, GEÇİCİ 32. madde).

Mer’i mevzuatta kredilerin sınıflandırılması ve karşılığa tabi tutulmasına ilişkin esaslar belirlenirken kredilerin kayıttan düşülmesine ilişkin bir düzenlemeye yer verilmemiştir. Madde ile, tahsil imkânı kalmayan kredilerin zamanında kayıttan düşülmesinin özel karşılıkların takipteki kredilere oranı ve takipteki kredilerin toplam kredilere oranına ilişkin olarak finansal tablo kullanıcılarına daha doğru bilgi sunulmasını sağlayacağı, 1/1/2018 tarihi itibarıyla yürürlüğe giren finansal araçlara ilişkin 9 numaralı Türkiye Finansal Raporlama Standardının da (TFRS 9) bir finansal varlığın tümüyle ve kısmen tahsil edilmesine ilişkin makul bir beklentinin olmadığı durumlarda, finansal varlığın defter değerinin doğrudan azaltılmasını gerektirdiği dikkate alınarak belirtilen hükmün karşılık mevzuatı ile ilişkisinin kurulması, kayıttan düşülen tutarların 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 322 nci maddesi kapsamında değersiz alacak olarak kabul edilmesi ve mevzuatın uluslararası standartların kayıttan düşmeye ilişkin kriterlerine uyumlu hale getirilmesi amacıyla değişiklik yapılmaktadır.

Ayrıca madde ile, bankaların alacağının bir kısmından vazgeçmesi suretiyle kayıttan düşme (aktiften silme) ve benzeri işlemler yoluyla kredilerin yeniden yapılandırılmasının zimmet sayılmamasına yönelik düzenleme yapılmaktadır.

Not: Teklifin 17 nci maddesinin gerekçesidir; Komisyon bu maddeyi teklif metninden çıkarmış, birinci fıkrasındaki kayıttan düşme hükmünü 53 üncü maddeye taşımıştır. Gerekçenin birinci paragrafı bu hükme, ikinci paragrafı geçici 32 nci maddeye taşınan zimmet hükmüne ilişkindir.

TBMM · S. Sayısı 102, 2/2019 esas numaralı teklifin madde gerekçesi (madde 17), s. 11
İlk kabul ve önceki metinler1

İlk kabul metni

17/7/2019 tarihli ve 7186 sayılı Kanunun 16. maddesiyle bütünüyle değiştirildi.

Karşılıklar ve teminatlar

Bankalar, krediler ve diğer alacaklarla ilgili olarak, doğmuş veya doğması muhtemel zararların karşılanması ve bunlar dışında kalan varlıkların değer azalışları için yeterli düzeyde karşılık ayrılmasına, aktiflerin kalitesine ve sınıflandırılmasına, garantilerin ve teminatların alınmasına, bunların değerinin ve güvenilirliğinin ölçülmesine, takibe alınan kredilerin izlenmesine ve vadesi dolmuş kredilerin geri ödenmesine ilişkin politikaları oluşturmak ve uygulamak, bunları düzenli olarak gözden geçirmek, tüm bu hususları icra edebilecek gerekli yapıları tesis etmek ve işletmek zorundadır. Bu fıkra hükmünün uygulanmasına ilişkin usûl ve esaslar Kurulca belirlenir. Bu madde uyarınca krediler ve diğer alacaklarla ilgili olarak ayrılan özel karşılıkların tamamı, ayrıldıkları yılda kurumlar vergisi matrahının tespitinde gider olarak kabul edilir.

Resmî Gazete · 1 Kasım 2005, Sayı 25983 (Mükerrer)

Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.