KTK Madde 131 — Kağıtların ve plakaların basım ve dağıtımı ile ilgili gelirden pay ayrılması:
Kağıtların ve plakaların basım ve dağıtımı ile ilgili gelirden pay ayrılması:Değişik
(Değişik: 19/4/1989 – 3538/2 md.)
Trafik şube veya bürolarında ve Milli Eğitim Bakanlığınca açılma izni verilmiş motorlu taşıt sürücüleri kurslarında iş sahipleri ve kursiyerlerce verilmesi ve kullanılması lüzumlu basılı kağıtlarla plakaların cins ve nevileri İçişleri Bakanlığı ile Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca tespit edilir.
Basılı kağıtlar ile plakalar Türkiye Şöförler ve Otomobilciler Federasyonunca bastırılır ve maliyetleri nazari itibara alınmak suretiyle İçişleri Bakanlığı ile Bayındırlık ve İskan Bakanlığı ve Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonunca birlikte tespit edilecek bedel mukabilinde il merkezlerinde veya kuruluşu bulunan ilçelerde, adı geçen Federasyonca İçişleri Bakanlığının tespit edeceği esaslara göre verilir.
(Değişik: 21/2/2001 – 4629/6 md.) Basılı kağıtlar ve plakaların tespit edilen bedel üzerinden satışının federasyona sağladığı net gelirin %60’ı, her yıl Şubat ayı sonuna kadar İçişleri Bakanlığı Merkez Saymanlığı hesabına yatırılır. Yatırılan bu miktarlar, Emniyet Genel Müdürlüğü hizmetlerinde kullanılmak üzere, Maliye Bakanlığınca bir yandan bütçeye özel gelir, diğer yandan Emniyet Genel Müdürlüğü bütçesinde mevcut tertiplere ödenek ya da açılacak özel tertiplere özel ödenek kaydedilir. Gelirin kalanı Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonuna aittir. Özel ödenek kaydedilen tutarlardan harcanmayan miktarlar ertesi yıl bütçesine devren gelir ve ödenek kaydedilir. Ad ve/veya soyad veya tescil edilmiş ticari unvan ihtiva eden plaka satışlarından elde edilen gelirler ile emniyet hizmetleri karşılığında tahsil edilmeleri Maliye Bakanlığınca uygun görülen diğer hizmet gelirleri hakkında da bu fıkra hükümleri uygulanır.
Basılı kağıtlardan, 210 sayılı Değerli Kağıtlar Kanunu kapsamına giren sürücü belgeleri Maliye ve Gümrük Bakanlığının görüşü alınarak Emniyet Genel Müdürlüğünce bastırılır. Sürücü belgelerinin değerli kağıt bedeli Emniyet Genel Müdürlüğünce Maliye ve Gümrük Bakanlığına ödenir.
Sürücü belgelerinin bedeli dışında kalan hizmet ve malzemenin karşılığı olan ücretler İçişleri Bakanlığı ile Bayındırlık ve İskan Bakanlığı ve Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonunca birlikte tespit edilir. Sürücü belgelerinin verilmesi ve yenilenmesi hizmetlerinden elde edilen gelirin tamamı Türk Polis Teşkilatı Güçlendirme Vakfına aittir. Buna dair usul ve esas ile diğer hususlar İçişleri Bakanlığınca belirlenir.
(Ek fıkra: 3/10/2016-KHK-676/21 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7070/19 md.) Basılı kâğıtlar ve tescil plakalarının yetkilendirilenler dışında basımını veya dağıtımını yapanlara 10.000 Türk Lirası idari para cezası verilir. Ayrıca bu kişiler Türk Ceza Kanununun 204 üncü maddesi hükmüne göre cezalandırılır.
İçtihatlar
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi
E. 2018/5172 · K. 2020/2773 · 15.09.2020
Davacı vekili; davalı tarafından 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 131. maddesi hükmü gereği 2013 yılı basılı kağıt ve plaka satışlarından elde edilen net gelirin % 60’ı üzerinden hesaplanacak tutarın İçişleri Bakanlığı Merkez Saymanlığı’na aktarılması gerektiğini, ancak davalının bu tutarı eksik yatırdığını belirterek eksik yatırılan gelirin 6183 sayılı Kanun uyarınca gecikme zammı ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi
E. 2019/2247 · K. 2021/4316 · 07.07.2021
Davacı vekili; davalı tarafından 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 131. maddesi gereğince basılı kağıt ve plaka satışlarından elde edilen net gelirin % 60’ı üzerinden hesaplanacak tutarın İçişleri Bakanlığı Merkez Saymanlığı’na aktarılması gerektiğini ancak davalının 2014 yılında bu tutarı eksik yatırdığını belirterek, teftiş raporu ile belirlenen 238.568,23 TL kurum zararının 6183 sayılı Kanun uyarınca gecikme zammı ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi
E. 2022/4190 · K. 2024/8205 · 26.09.2024
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; kazanın yolcu taşıma ruhsatı bulunmayan araçlarda yolcu taşınması nedeniyle meydana geldiğinden müvekkilinin sigortalısına rücu hakkının bulunduğunu, mahkemece KTK Yönetmeliği 130 ve 131 inci maddelerinin yanlış ve hatalı yorumlanarak davanın haksız olarak reddine karar verildiğini, söz konusu maddenin kamyon, kamyonet ve römorklarla ilgili olduğunu, kabul etmemekle beraber römorkta yolcu taşınmasına ilişkin belli kurallar getirildiği, bu kuralların yerine getirilmesi halinde römokta yolcu taşınabilmesinin uygun olduğu, dava konusu olayda uygulanmasının mümkün olmadığını, tanık beyanları ile de, araç sürücüsünün araca yüklü eşyaları bağlamaksızın yola…
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi
E. 2021/2139 · K. 2021/8731 · 11.11.2021
Mahkemece, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi’nin 15/04/2019 tarih, 2016/10372 esas ve 2019/4688 karar sayılı, davalının traktörde istiap haddini aşmak suretiyle seyir etmesi sebebiyle yolcunun yaralanması arasında illiyet bağının olup olmadığının genel şartlar 4-e maddesi ve yönetmeliğin 131. Maddesi ile KTK 65/1-a maddeleri çerçevesinde araştırılmasına yönelik bozma ilamına uyularak davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-01. Atıftan önce tam metni okuyun.
Madde gerekçeleri3
19/4/1989 tarihli ve 3538 sayılı Kanunun 2. maddesiyle verilen metnin gerekçesi
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
Madde 2. — Tasarının bu maddesinde, trafikle ilgili basılı kâğıtlar ile plakaların cins ve nevilerinin tespiti, basım ve yapım masraflarının karşılanması, satıştan sağlanan gelirin dağılımı ve bunlarla ilgili diğer hususlar düzenlenmektedir.
Özellikle Millî Eğitim Gençlik ve Spor Bakanlığınca izin verilen sürücü kurslarında kursiyerlerce verilmesi lüzumlu basılı kâğıtların, yetkisiz kişiler tarafından basılarak satılmasını önlemek maksadıyla bu kâğıtların Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonunca basılması, dağıtılması ve tespit edilecek bedelle satılması hükme bağlanmaktadır.
Ayrıca, basılı kâğıt ve plaka satışından sağlanan gelirlerden Türkiye Trafik Kazaları ve Yardım Vakfına ödenmekte olan % 10 oranındaki pay, söz konusu vakfın bugüne kadar trafik hizmetlerine bir katkısı olmaması sebebiyle kaldırılmakta, buna karşılık bu gelirlerin % 60'ının trafikle ilgili hizmetlerin finansmanında kullanılmak üzere her çeşit araç ve gerecin yaptırılması, satın alınması, kiralanması, bakım ve onarımlarının sağlanması, kavşakların sinyalize edilmesi ve kapalı devre televizyon ünitelerinin kurulup işletilmesini sağlamak amacıyla Trafik Hizmetleri Geliştirme Fonuna aktarılması öngörülmektedir.
Öte yandan, 6085 sayılı Kanuna göre verilen şoför ehliyetnameleri ile 2918 sayılı Kanuna göre verilmekte olan sürücü belgelerinin değiştirme işlemlerine 1987 yılında başlanılmış, bugüne kadar ikibuçuk milyon sürücü belgesi değiştirilmiş, geriye kalan sürücü belgelerinin değiştirilmesi işlemlerine ise devam edilmektedir.
Ancak, 210 sayılı Değerli Kâğıtlar Kanunu kapsamında yer alan sürücü belgelerinin, Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğünce temini mümkün olmadığından, söz konusu belgeler, bir defaya mahsus olmak üzere Emniyet Genel Müdürlüğünce bedeli Türk Polis Teşkilatını Güçlendirme Vakfından karşılanmak suretiyle yurt dışından temin edilmiştir.
Bu şekilde temin edilen sürücü belgeleri önce Emniyet Genel Müdürlüğüne getirilmiş, daha sonra Darphane ve Damga Matbaasına hibe yolu ile devredilerek buradan satışı gerçekleştirilmiştir.
Sözkonusu belgelerin değiştirme işlemlerine devam edilmekte olup gelecekte de ihtiyaç hâsıl olacağından, teminindeki güçlüklerle karşılaşmamak için bu belgelerin, değerli kâğıt bedeli Maliye ve Gümrük Bakanlığına ödenmek kaydıyla Emniyet Genel Müdürlüğünce basılması imkânı getirilmektedir.
Ayrıca, sürücü belgelerinin verilmesi sırasında bazı hizmetlere karşılık Türk Polis Teşkilatı Güçlendirme Vakfına bağış adı altında ödenen ve kanunî dayanağı olmayan para miktarının İçişleri ve Bayındırlık ve İskân Bakanlıkları ile Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonunca birlikte tespit edilerek adıgeçen Vakfa ödenmesi öngörülmektedir.
Not: Kanunlaşan metin tasarı metninden farklıdır: İçişleri Komisyonu dördüncü fıkraya «Maliye ve Gümrük Bakanlığının görüşü alınarak» ibaresini eklemiş, son fıkradaki «Emniyet Genel Müdürlüğünce» ibaresini «İçişleri Bakanlığınca» olarak değiştirmiştir (rapor s. 4); Genel Kurulda birinci fıkradaki «Millî Eğitim Gençlik ve Spor Bakanlığı» ibaresi redaksiyonla «Millî Eğitim Bakanlığı» olarak düzeltilmiştir (79. Birleşim). Gerekçe tasarı metnine aittir. Sayfa taranmış görüntüdür; metin görüntüyle sözcük sözcük okunarak yazılmıştır.
TBMM · S. Sayısı 152 (1/510; 18. Dönem 79. Birleşim tutanağına ekli), Hükümet tasarısının madde gerekçesi (madde 2), s. 2–321/2/2001 tarihli ve 4629 sayılı Kanunun 6. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi
(Değişik: 21/2/2001 – 4629/6 md.)
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
a) 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu ile verilen görevleri yapmak üzere kurulan ve tüzel kişiliği haiz Sermaye Piyasası Kurulunun bütçesi, Fon adı altında tutulan bir hesapla yürütülmekte ve giderleri bu özel Fondan karşılanmaktadır. Mezkûr Kanunda düzenlenen Fon, klasik anlamda fon uygulamalarından uzak olup, daha çok Sermaye Piyasası Kurulunun özel bütçesi olarak kullanılmakta ve kurulun bütün giderleri de buradan yapılmaktadır. Bu nedenle Kurulun, görevlerini yerine getirmesi açısından anılan Kanunda geçen “Fon” ibarelerinin “Hesap” olarak değiştirilmesi öngörülmüştür.
b) 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununun 12 nci maddesinin dördüncü fıkrası değiştirilerek , bu Kanunun 1 inci maddesi ile kaldırılan Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlıklarının Onarımına Katkı Fonundan yapılacak harcamalar ve verilecek kredilere ilişkin usul ve esasların yönetmelikle belirlenmesine dair hüküm madde metninden çıkarılmıştır.
c) Bütçe kapsamı dışında yer alan ve gelirlerinden bütçeye kesinti yapılmayan Garanti Fonu, zorunlu malî sorumluluk sigortasına tâbi motorlu araçların sebep olacakları zararların, işletenin sorumluluğuna ilişkin kurallar uyarınca geçerli teminat tutarları dahilinde karşılanması amacıyla, Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliği nezdinde faaliyet göstermekte, işlevi açısından bir tür sigorta mahiyetinde olup gelirleri kamu geliri niteliği taşımamaktadır. Adının “fon” olmasına karşın, bir tür “hesap” niteliğinde olan Fonun, fon tanımı dışında tutularak, fon sistemi dışında Karayolu Trafik Garanti Sigortası Hesabı şeklinde faaliyetlerine devam etmesi öngörülmüştür. Ayrıca, bu Kanunun 1 inci maddesi uyarınca, Trafik Hizmetlerini Geliştirme Fonunun kaldırılması öngörüldüğünden, 2918 sayılı Kanunun 91 inci maddesinin üçüncü fıkrasında, sigorta yaptıranların, sigorta şirketlerine ödeyecekleri sigorta primi üzerinden adı geçen Fona yatırılması öngörülen tutarın, Maliye Bakanlığı bütçesine gelir ve EmniyetGenel Müdürlüğü bütçesine özel ödenek kaydedilmesi suretiyle trafik hizmetlerinde kullanımının sağlanması amaçlanmıştır.
d) 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 131 inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca Trafik Hizmetlerini Geliştirme Fonuna yatırılan basılı kâğıtlar ve plakaların satışının federasyona sağladığı net gelirin % 60’ının, bu Kanunun 1 inci maddesi uyarınca söz konusu Fon kaldırıldığından, Maliye Bakanlığınca bütçeye gelir ve Emniyet Genel Müdürlüğü bütçesine özel ödenek kaydedilerek Emniyet Genel Müdürlüğü hizmetlerinde kullanılması amaçlanmaktadır.Gelirin kalan kısmı ise, Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonuna bırakılmaktadır.
e) Bu Kanunun 1 inci maddesi ile Madencilik Fonunun tasfiyesi öngörüldüğünden ve Maden Kanununun 14 üncü maddesinin birinci fıkrasında geçen “% 5’i fon iştiraki” ibaresi kaldırıldığından, bir gelir kaybına yol açmamak amacıyla söz konusu tutar aynı maddede yer alan Devlet hakkına ilave edilerek, Devlet hakkı % 10’a çıkarılmaktadır. Bunun yanı sıra, 3213 sayılı Madencilik Kanununda geçen “Madencilik Fonuna” ibareleri “bütçeye” olarak değiştirilerek, ilgili maddelerde belirtilen fon gelirlerinin bütçeye aktarılması ve aynı Kanunun 35 inci maddesinde geçen “Madencilik Fonundan” ibaresi “Bakanlık bükçesinden” şeklinde değiştirilerek söz konusu maddede belirtilen masrafların bütçeden karşılanması amaçlanmıştır.
Not: Kanunlaşan metin tasarı/teklif metninden farklıdır (komisyonda ya da Genel Kurulda değiştirilmiştir); gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.
TBMM · S. Sayısı 610, 1/819 esas numaralı tasarının madde gerekçesi (madde 5)3/10/2016 tarihli ve 676 sayılı KHK'nin 21. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi
(Ek fıkra: 3/10/2016-KHK-676/21 md.)
Teklif eden: Hükümet (Bakanlar Kurulu)
Madde ile, sürücü belgelerine ilişkin basılı kâğıtlar ve tescil plakalarının yetkisiz şekilde basımını veya dağıtımını yapanlara 10.000 Türk Lirası idari para cezası verilmesi ve haklarında resmi belgede sahtecilik suçuna ilişkin cezaların uygulanması öngörülmektedir.
Not: Kanun hükmünde kararname Anayasa'nın 121 inci maddesi uyarınca TBMM'ye gerekçesiyle gönderilmiştir. Hüküm 1/2/2018 tarihli ve 7070 sayılı Kanunun 19 uncu maddesiyle aynen kabul edilmiştir. Sayfa taranmış görüntüdür; metin OCR ile okunup görüntüyle sözcük sözcük karşılaştırılarak yazılmıştır.
TBMM · 1/783 esas numaralı 676 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin TBMM'ye gönderilen gerekçesi (madde 21), s. 5İlk kabul ve önceki metinler1
İlk kabul metni
19/4/1989 tarihli ve 3538 sayılı Kanunun 2. maddesiyle bütünüyle değiştirildi.
Kâğıtların ve plakaların basım ve dağıtımı ile gelirden pay ayrılması
Trafik şube veya bürolarında işleri icabı, iş sahiplerince verilmesi, kullanılması lüzumlu basılı kâğıtlarla plakaların cins ve nevileri İçişleri ve Bayındırlık bakanlıklarınca tespit edilir. Bu basılı kâğıtlar ile plakalar Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonunca bastırılır ve maliyetleri nazarı itibare alınmak suretiyle İçişleri ve Bayındırlık bakanlıkları ile Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonunca birlikte tespit edilecek bedel mukabilinde il merkezlerinde veya kuruluşu bulunan ilçelerde, adı geçen federasyonca İçişleri Bakanlığının tespit edeceği esaslara göre verilir. Bu basılı kâğıtlar ve plakaların satışının federasyona sağladığı net gelirin; yüzde ellisi trafik hizmetlerini geliştirme fonuna, yüzde onu her yıl en geç şubat ayı sonuna kadar Türkiye Trafik Kazaları Yardım Vakfı emrine tediye olunur. Gelirin kalanı Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonuna aittir.
Resmî Gazete · 18 Ekim 1983, Sayı 18195Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.