KTK Madde EK 2 — Araçların tescil edildikleri amacın dışında kullanılması:
Araçların tescil edildikleri amacın dışında kullanılması:
(Ek: 17/10/1996-4199/43 md.) (Değişik:18/10/2018-7148/26 md.)
Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. (Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.) (…)
(Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir.
10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden;
a) Çalışma izni/ruhsatı almadan,
b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında,
c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında
belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 100.000 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 46.000 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 20.000 Türk lirası idari para cezası verilir. (Değişik üçüncü cümle:12/2/2026-7574/32 md.) Ayrıca (a) bendi kapsamında işlem yapılan sürücülerin sürücü belgeleri otuz gün süreyle geri alınır. (Ek cümleler:12/2/2026-7574/32 md.) Son ihlalin gerçekleştiği tarihten geriye doğru bir yıl içerisinde bu fıkranın tekrar ihlal edilmesi hâlinde idari para cezaları iki kat olarak uygulanır. Sürücü belgesi geri alma işlemleri bu Kanunun 6 ncı maddesinde sayılan görevliler tarafından yapılır. Bu şekilde geri alınan sürücü belgelerinin iade edilebilmesi için bu Kanun kapsamında verilen idari para cezalarının tamamının tahsil edilmiş olması şarttır.[88]
İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının;
a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün,
b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün,
c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün
süreyle trafikten menedilir.
İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir.
Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır.
İçtihat ara
Dipnotlar ve değişiklikler1
[88]12/2/2026 tarihli ve 7574 sayılı Kanunun 32 nci maddesiyle bu fıkrada yer alan “5.010” ibaresi “100.000” şeklinde, “2.018” ibaresi “46.000” şeklinde, “1.002” ibaresi “20.000” şeklinde değiştirilmiştir.
Madde gerekçeleri3
18/10/2018 tarihli ve 7148 sayılı Kanunun 26. maddesiyle verilen metnin gerekçesi
Teklif eden: 2 milletvekilinin teklifi (S. Sayısı 7 başlığı)
Madde ile, ilgili belediyeden çalışma izni/ruhsatı almadan, alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında ya da alınan izin/ruhsatta belirtilen güzergah dışında faaliyet gösterenler için uygulanacak yaptırımlar ayrı ayrı düzenlenmiştir. Anayasa Mahkemesinin iptal gerekçelerine de uygun olarak; araç işleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın yukarıdaki hususlara aykırı olarak kullanılmaması için gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlü kılınmıştır.
TBMM · S. Sayısı 7, 2/860 esas numaralı teklifin madde gerekçesi (madde 27), s. 921/2/2019 tarihli ve 7166 sayılı Kanunun 5. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi
(Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.)
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun ek 2 nci maddesinin birinci fıkrasındaki motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullanılan araçların trafikten men edilmesine dair hükmün, aynı şekilde muhafaza edilmek suretiyle maddenin ikinci fıkrası olarak düzenlenmesini teminen, Teklife yeni Çerçeve 5 inci madde olarak eklenmiştir.
Not: Teklifte 2918 sayılı Kanuna ilişkin hüküm ve madde gerekçesi yoktur; madde Plan ve Bütçe Komisyonunca eklenmiştir. Metin komisyon raporundaki açıklamadır.
TBMM · S. Sayısı 43 (2/1579), Plan ve Bütçe Komisyonu raporu (komisyonca eklenen hükmün açıklaması; madde gerekçesi değildir), s. 1412/2/2026 tarihli ve 7574 sayılı Kanunun 32. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi
12/2/2026 tarihli ve 7574 sayılı Kanunun 32 nci maddesiyle bu fıkrada yer alan “5.010” ibaresi “100.000” şeklinde, “2.018” ibaresi “46.000” şeklinde, “1.002” ibaresi “20.000” şeklinde değiştirilmiştir.
Teklif eden: 145 milletvekilinin teklifi (S. Sayısı 214 başlığı: adı yazılan 2 milletvekili ile 143 milletvekili)
Trafik zabıtasınca belediye sınırları içinde gerçekleştirilen denetimlerde ilgili mevzuata aykırı yolcu taşımacılığı yapıldığı tespit edilmektedir. Bu durum mevzuatla belirlenmiş yükümlülüklerini yerine getirerek taşımacılık faaliyeti yürütenlerin aleyhine fırsat eşitsizliği yaratmakta ve bütçe açısından vergi kaybına sebep olmaktadır.
Ticari yolcu taşımacılığı faaliyeti, araç sahibi ve sürücüleri açısından trafik düzen ve güvenliğinin sağlanmasına yönelik araç içi kamera, araç takip sistemi ve acil durum butonu gibi ek zorunlulukların getirildiği bir alandır. Bu kapsamda yolcuların güvenliğinin sağlanarak muhtemel mağduriyetlerin önüne geçilmesi, ayrıca şehir içi ticari yolcu taşımacılığının bir düzen içerisinde yürütülmesi zorunluluğunun bir gereği olarak uygulanan yaptırımların caydırıcılığının artırılması amacıyla düzenleme yapılmaktadır. 2918 sayılı Kanunun bazı maddelerinde “trafik idari para cezası” bazı maddelerinde ise “idari para cezası” ibaresi yer almaktadır. Düzenlemeyle geri alınan sürücü belgelerinin iade edilebilmesi için bu Kanun kapsamında 114 üncü maddede sayılan yetkililerce uygulanan hem trafik idari para cezalarının hem de idari para cezalarının tamamının tahsil edilmesi gerekecektir.
Not: Madde komisyonda değiştirilerek kabul edilmiştir; gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.
TBMM · S. Sayısı 214, 2/3138 esas numaralı teklifin madde gerekçesi (madde 32), s. 18Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.