Amaç ve Temel İlkeler, Hapis Cezası ve Güvenlik Tedbirleri · İzinler
CGTİHK Madde 97 — İzinden dönmeme, geç dönme
İzinden dönmeme, geç dönme
(1) İzinden dönmeyen veya iki günden fazla bir süre geçtikten sonra dönen hükümlüler hakkında Türk Ceza Kanununun 292 nci ve izleyen maddelerinde yazılı hükümler uygulanır. (Ek cümle:14/4/2020-7242/40 md.) Salgın hastalık, doğal afet, savaş veya seferberlik durumunda bu sebeplerden dolayı izinden dönemeyen veya geç dönen hükümlülere ceza verilmez.
(2) İzin süresini iki gün veya daha az bir süre geçiren hükümlüler hakkında disiplin işlemi yapılır. (Mülga cümle:14/4/2020-7242/40 md.) (...)
(3) (Ek:14/4/2020-7242/40 md.) İzinden dönmeyen veya iki günden fazla bir süre geçtikten sonra dönen hükümlüler ile firar eden hükümlülere bir daha özel izin verilmez.
İçtihatlar
CGTİHK 97/13 karar
Yargıtay Ceza Genel Kurulu
E. 2023/506 · K. 2025/195 · 30.04.2025
Diğer taraftan 5275 sayılı CGTİHK'nın 97. maddesinin birinci fıkrası; "İzinden dönmeyen veya iki günden fazla bir süre geçtikten sonra dönen hükümlüler hakkında Türk Ceza Kanununun 292 nci ve izleyen maddelerinde yazılı hükümler uygulanır..." şeklinde düzenlenmiş olup izinli olarak çıkan hükümlünün izin süresi bittiği hâlde dönmemesi veya iki gün geçtikten sonra dönmesi hâlinde de hükümlü veya tutuklunun kaçması suçu oluşacaktır.
Yargıtay 8. Ceza Dairesi
E. 2025/14367 · K. 2026/2895 · 26.02.2026
“Dosya kapsamına göre, covid izninde iken dönmesi gereken sürenin bitiminden itibaren iki gün geçmiş olmasına karşın müracaat etmeyerek firar durumuna düştüğünden bahisle sanık hakkında hükümlü veya tutuklunun kaçması suçundan mahkumiyet kararı verilmiş ise de, 5275 sayılı Kanun'un 97. maddesinde yer alan, "İzinden dönmeyen veya iki günden fazla bir süre geçtikten sonra dönen hükümlüler hakkında Türk Ceza Kanununun 292 nci ve izleyen maddelerinde yazılı hükümler uygulanır. (2) İzin süresini iki gün veya daha az bir süre geçiren hükümlüler hakkında disiplin işlemi yapılır. …
Yargıtay 8. Ceza Dairesi
E. 2025/11180 · K. 2026/1068 · 22.01.2026
“Dosya kapsamına göre, covid izninde iken dönmesi gereken sürenin bitiminden itibaren iki gün geçmiş olmasına karşın müracaat etmeyerek firar durumuna düştüğünden bahisle sanık hakkında hükümlü veya tutuklunun kaçması suçundan mahkumiyet kararı verilmiş ise de, 5275 sayılı Kanun'un 97. maddesinde yer alan, "İzinden dönmeyen veya iki günden fazla bir süre geçtikten sonra dönen hükümlüler hakkında Türk Ceza Kanununun 292 nci ve izleyen maddelerinde yazılı hükümler uygulanır. (2) İzin süresini iki gün veya daha az bir süre geçiren hükümlüler hakkında disiplin işlemi yapılır. …
CGTİHK 97/21 karar
Yargıtay 8. Ceza Dairesi
E. 2024/304 · K. 2024/1669 · 22.02.2024
… 28.07.2023 tarihinde ceza infaz kurumu müdürlüğüne dilekçe yazdığı, yazdığı dilekçesine istinaden düzenlenen izin belgesinde 15.08.2023 tarihi saat 17.00'ye kadar kuruma dönmesi gerektiğinin belirtildiği ve sanığın bu belgeyi okuyarak tebellüğ ettiğini belirttiği, izin belgesinde belirtilen tarihte kuruma dönmemesi halinde eyleminin 5275 sayılı Kanun'un 97 nci maddesinin ikinci fıkrası kapsamında kalacağına dair ihtaratın bulunduğu ve bu hususta Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğünün internet sitesinde resmi bir duyurunun da yapıldığı halde, hükümlü olan sanığın 48 saatlik ek süreyi de geçirerek 17.08.2023 tarihi saat 17.00 itibariyle kuruma dönmeyerek atılı suçu…
CGTİHK 97/33 karar
Yargıtay 1. Ceza Dairesi
E. 2023/9574 · K. 2024/2168 · 01.04.2024
… dönmeyerek 19.03.2019 tarihinde firar ettiği, halen infaz edilmekte olduğu içtimalı ilamları arasında bulunan 5 yıl 18 ay hapis cezasının infazı amacıyla hakkında yakalama emri çıkartıldığı ve 15.05.2019 tarihinde yakalandığı anlaşılmakla, 11.09.2023 tarihli dilekçesi ile yaptığı özel izin talebinin İdare ve Gözlem Kurulu tarafından 5275 sayılı Kanun’un 97 nci maddesinde yer alan, “....... firar eden hükümlülere bir daha özel izin verilmez.” hükmü uyarınca reddine karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamasına rağmen, hükümlünün İdare ve Gözlem Kurulu kararına karşı yaptığı şikayetin kabulüne ve kararın iptaline dair İnfaz Hakimliğince verilen karara karşı yapılan itirazın kabulü yerine…
Yargıtay 1. Ceza Dairesi
E. 2024/6622 · K. 2024/7421 · 07.11.2024
… gönderildiği özel izinden dönmeyerek 29.10.2017 tarihinde firar ettiği, halen infaz edilmekte olduğu içtimalı ilamları arasında bulunan 6 yıl 94 ay hapis cezasının infazı amacıyla hakkında yakalama emri çıkartıldığı ve yakalandığı anlaşılmakla, 02.01.2024 tarihli dilekçesi ile yaptığı özel izin talebinin İdare ve Gözlem Kurulu tarafından 5275 sayılı Kanun’un 97 nci maddesinde yer alan, “....... firar eden hükümlülere bir daha özel izin verilmez.” hükmü uyarınca reddine karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamasına rağmen, hükümlünün İdare ve Gözlem Kurulu kararına karşı yaptığı şikayetin kabulüne ve kararın iptaline dair İnfaz Hakimliğince verilen karara karşı yapılan itirazın kabulü…
Yargıtay 1. Ceza Dairesi
E. 2024/5433 · K. 2024/8439 · 13.12.2024
… edilerek hakkında firar fişi düzenlendiği ve yakalama emri çıkartıldığı, 27.11.2018 tarihinde yakalanarak ceza infaz kurumuna tekrar alındığı ve firar ettiği sırada infazı yapılmakta olan cezasının infazına devam olunduğu anlaşılmakla, 12.12.2023 tarihli dilekçesi ile yaptığı özel izin talebinin İdare ve Gözlem Kurulu tarafından 5275 sayılı Kanun’un 97 nci maddesinde yer alan, “....... firar eden hükümlülere bir daha özel izin verilmez.” hükmü uyarınca reddine karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamasına rağmen, hükümlünün İdare ve Gözlem Kurulu kararına karşı yaptığı şikayetin kabulüne ve kararın iptaline dair İnfaz Hakimliğince verilen karara karşı yapılan itirazın kabulü yerine…
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-01. Atıftan önce tam metni okuyun.
Madde gerekçeleri2
İlk kabul gerekçesi
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
İzinden dönmeyen veya iki günden fazla bir süre geçtikten sonra dönen hükümlüler hakkında Türk Ceza Kanununun 292 nci ve devamı maddelerinde yazılı hükümlerin uygulanması öngörülmüştür.
Maddenin ikinci fıkrasına göre kendisine mazeret, özel veya iş arama izni verilen hükümlünün, izin süresini iki gün veya daha az bir süre geçirmesi halinde hakkında disiplin işlemi yapılacağı gibi, firar edenlere de bir daha mazeret izni, özel izin veya iş arama izni verilmeyecektir.
Not: Madde komisyonda değiştirilerek kabul edilmiştir; gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.
TBMM · S. Sayısı 710, 1/933 esas numaralı tasarının madde gerekçesi (madde 97)14/4/2020 tarihli ve 7242 sayılı Kanunun 40. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi
(Ek cümle:14/4/2020-7242/40 md.)
Teklif eden: 60 milletvekilinin teklifi (S. Sayısı 207 başlığı: adı yazılan 3 milletvekili ile 57 milletvekili)
Maddeyle, 5275 sayılı Kanunun 97 nci maddesinin birinci fıkrasına cümle eklemek suretiyle salgın hastalık, doğal afet, savaş veya seferberlik durumunda bu sebeplerden dolayı izinden dönemeyen veya geç dönen hükümlülere ceza verilmeyeceğine ilişkin hukuka uygunluk nedeni kabul edilmektedir.
Ayrıca, maddenin ikinci fıkrasının ikinci cümlesi yürürlükten kaldırılmakta ve maddeye yeni bir fıkra eklenmektedir. Düzenlemeyle, izinden dönmeyen veya iki günden fazla bir süre geçtikten sonra dönen hükümlüler ile firar eden hükümlülere bir daha özel izin verilmeyeceği hüküm altına alınmaktadır.
TBMM · S. Sayısı 207, 2/2762 esas numaralı teklifin madde gerekçesi (madde 40), s. 22Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.