Uyum Hükümleri
TCKYUŞK Madde 5 — Ağır para cezasının dönüştürülmesi
Ağır para cezasının dönüştürülmesi
(1) (…)[3] kanunlarda öngörülen "ağır para" cezaları, "adli para" cezasına dönüştürülmüştür.
(2) Bu kanunlarda Türk Ceza Kanununda belirlenen cezalar sistemine uygun değişiklik yapılıncaya kadar, (…)[4] alt veya üst sınırlar arasında uygulama yapılmasını gerektirir nitelikteki adli para cezalarında cezanın alt sınırı ikibinbeşyüz, üst sınırı beşyüzbin Türk Lirası olarak uygulanır. Bu fıkra hükümleri, nispî nitelikteki adli para cezaları hakkında uygulanmaz.[5]
(3) (Ek fıkra: 11/5/2005 – 5349/1 md.) Ağır para cezasından dönüştürülen adlî para cezasının ödenmemesi halinde, 13.12.2004 tarihli ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun 106 ncı maddesi hükümlerine göre hapis süresinin belirlenmesinde bir gün karşılığı olarak beşyüz Türk Lirası esas alınır.[6]
İçtihatlar
TCKYUŞK 5/11 karar
Yargıtay 8. Ceza Dairesi
E. 2008/13792 · K. 2010/13255 · 30.11.2010
Bozmayı gerektirdiğinden hükmün CMUK.nun 321. maddesi gereğince (BOZULMASINA), ancak bu aykırılıkların CMUK.nun 322. maddesine göre düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, kararın başlık kısmına "Suç yeri: Tekirdağ ili, ... ilçesi, ... mahallesi ... sokak ve zaman dilimi: saat 23:45 sıraları" ve "taksitlerin birer ay arayla ödenmesi" ibarelerinin eklenmesi ve sanığa verilen ağır para cezasının 5252 sayılı Yasanın 5/1 madde ve fıkrası uyarınca adli para cezası olarak ifadesi suretiyle hükmün (DÜZELTİLEREK ONANMASINA), 30.11.2010 gününde oybirliği ile karar verildi.
Madde geneli4 karar
Yargıtay 11. Ceza Dairesi
E. 2014/17181 · K. 2014/17410 · 24.10.2014
… 1412 sayılı Yasanın 322. maddesi gereğince karar verilmesi mümkün bulunduğundan;; hüküm fıkrasının bütünüyle çıkarılıp yerine “5237 sayılı Yasa ile hükümlü lehine bir düzenleme getirilmediği anlaşılmakla, yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, hükümlü hakkındaki kesinleşen 18.11.2003 gün ve 2003/543-526 E.K sayılı önceki hükmün 5252 sayılı Yasanın 5. maddesi uyarınca “ağır para” cezasının “adli para” cezasına dönüştürülmesi ve 5083 sayılı Yasanın 2/3. maddesi uyarınca bir Türk Lirası’nın (1,00 TL) altında kalan tutarlar atılarak sonuç adli para cezasının 3.300,00 TL’ye indirilmesi suretiyle aynen infazına” denilmesi suretiyle sair yönleri usul ve yasaya uygun bulunan hükmün DÜZELTİLEREK…
Yargıtay 11. Ceza Dairesi
E. 2014/13465 · K. 2014/17791 · 30.10.2014
… sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak yeniden duruşma yapılmasını gerektirmeyen bu hususun 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nun 322. maddesi uyarınca düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, 5252 sayılı Yasanın 5. maddesi uyarınca “ağır para” cezasının “adli para” cezasına dönüştürülmesi ve 5083 sayılı Yasanın 2/3. maddesi uyarınca bir Türk Lirası’nın (1 TL) altında kalan tutarlar atılmak suretiyle hükümdeki “91.260.000 TL AĞIR” ibaresi yerine “91.00 TL adli” ibaresinin eklenmesi ve hüküm fıkrasından "yargılama giderine" ilişkin kısım çıkartılarak…
Yargıtay 11. Ceza Dairesi
E. 2012/8255 · K. 2012/14726 · 12.09.2012
Yasaya aykırı ise de, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususlarda 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nun 322. maddesinde öngörülen yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün olduğundan, hükmün 1 nolu fıkrasına, 5252 sayılı Yasanın 5. maddesi uyarınca “ağır para” cezasının “adli para” cezasına dönüştürülmesi ve 5083 sayılı Yasanın 2/3. maddesi uyarınca bir Türk Lirası’nın (1 TL) altında kalan tutarlar atılarak sonuç adli para cezasının 271.00 TL’ye indirilmesi suretiyle aynen infazına” ibaresi ile ayrıca hükme “kesinleşen 26.05.2000 günlü kararda hükmolunan 30.950.000.(30,95) TL yargılama giderinin hükümlüden tahsiline” ibaresinin…
Yargıtay 15. Ceza Dairesi
E. 2012/5284 · K. 2012/37577 · 22.05.2012
Suç tarihinde yürürlükte bulunan 765 sayılı Kanun’un açıkça hükümlü lehine olduğunun anlaşılması karşısında; “yeniden karar verilmesine yer olmadığına ve 5252 sayılı Kanun’un 5 ve 6. maddeleri uyarınca ağır hapislerin hapis cezasına, ağır para ceza cezalarının ise, adli para cezasına dönüştürülmesi ile 5083 sayılı Kanun’un 2/3. maddesi uyarınca bir Türk Lirası’nın (1 TL) altında kalan tutarların atılması suretiyle aynen infazına karar verilmesi gerekirken, infazda duraksamaya ve karışıklığa neden olacak şekilde hüküm tesis edilmesi,
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-01. Atıftan önce tam metni okuyun.
Dipnotlar ve değişiklikler4
[3]Bu arada yer alan “Özel ceza kanunları ile ceza içeren” ibaresi, 11/5/2005 tarihli ve 5349 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle madde metninden çıkarılmıştır.
[4]Bu arada yer alan “birinci fıkrada belirtilen kanunlarda alt ve üst sınırlarından birisi veya bunlardan her ikisi gösterilmemiş olmakla birlikte, ”ibaresi 5560 sayılı Kanunun 13 üncü maddesiyle madde metninden çıkarılmıştır.
[5]2/3/2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanunun 37 nci maddesi ile bu fıkrada yer alan “alt sınırı dörtyüzellimilyon, üst sınırı yüzmilyar Türk Lirası” ibaresi “alt sınırı ikibinbeşyüz, üst sınırı beşyüzbin Türk Lirası” şeklinde değiştirilmiştir.
[6]2/3/2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanunun 37 nci maddesi ile bu fıkrada yer alan “yüzmilyon” ibaresi “beşyüz” şeklinde değiştirilmiştir.
Madde gerekçeleri3
İlk kabul gerekçesi
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
Tasarının 4 üncü maddesinin gerekçesinde de değinildiği gibi para cezaları ekonomik koşullar, paranın satın alma gücü değerlendirilerek güncelleştirilmiştir.
Maddede, kanunlarda alt ve üst sınırlardan birisi veya her ikisi gösterilmeyen hâllerde, bu iki sınır arasında uygulama yapılması gerektiğinde, Türk Ceza Kanununun 68 ve 69 uncu maddelerindeki sınırların esas alınacağı açıklanmıştır.
Not: Madde komisyonda değiştirilerek kabul edilmiştir; gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.
TBMM · S. Sayısı 675, 1/592 esas numaralı tasarının madde gerekçesi (madde 9)11/5/2005 tarihli ve 5349 sayılı Kanunun 1. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi
Bu arada yer alan “Özel ceza kanunları ile ceza içeren” ibaresi, 11/5/2005 tarihli ve 5349 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle madde metninden çıkarılmıştır.
Teklif eden: 4 milletvekilinin teklifi (S. Sayısı 898 başlığı: ilk imza sahibi ve 3 milletvekili)
Yeni Türk Ceza Kanununda, 765 sayılı Türk Ceza Kanunundan farklı olarak para cezasında gün para cezası sistemi getirilmiştir. Getirilen bu yeni sistem nedeniyle diğer kanunlarda yer alan ağır para cezalarının uygulanma esasları 5252 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde düzenlenmiş ve özel ceza kanunları ile ceza içeren kanunlarda öngörülen "ağır para" cezaları, "adlî para" cezasına dönüştürülmüştür. Ancak, bu şekilde ağır para cezasından dönüştürülen adlî para cezasının ödenmemesi durumunda yapılacak işlem hususunda tereddütler ortaya çıkmıştır. Uygulamada ortaya çıkabilecek sorunları gidermek amacıyla, maddeyle, söz konusu para cezasının ödenmemesi halinde hapis cezasına çevirmede bir gün karşılığı olarak yüzmilyon Türk Lirasının esas alınacağına ilişkin hüküm getirilmiştir.
TBMM · S. Sayısı 898, 2/442 esas numaralı teklifin madde gerekçesi (madde 1)2/3/2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanunun 37. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi
2/3/2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanunun 37 nci maddesi ile bu fıkrada yer alan “alt sınırı dörtyüzellimilyon, üst sınırı yüzmilyar Türk Lirası” ibaresi “alt sınırı ikibinbeşyüz, üst sınırı beşyüzbin Türk Lirası” şeklinde değiştirilmiştir.
Teklif eden: 126 milletvekilinin teklifi (S. Sayısı 109 başlığı: adı yazılan 2 milletvekili ile 124 milletvekili)
Teklifle kanun yollarına başvuru süreleri, hafta veya ay olarak belirlenmekte ve bu sürelerin kararın tebliğiyle başlayacağı kabul edilmektedir. Bu kapsamda 2004, 4675, 5271, 5326, 5395, 6100 ve 6502 sayılı Kanunların muhtelif maddelerinde uyum düzenlemesi yapılmaktadır.
Teklifle, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun adli para cezalarının düzenlendiği 52 nci maddesinde değişiklik yapılmaktadır. Bu kapsamda maddeyle, 5237 sayılı Kanunun 63 üncü ve 75 inci maddeleri ile 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 5 inci maddesinde ve 5275 sayılı Kanunun geçici 1 inci maddesinde değişiklik yapmak suretiyle Türk Ceza Kanununun 52 nci maddesinde yapılması öngörülen değişikliğe uyum sağlanması amaçlanmaktadır.
Maddeyle, 5271 sayılı Kanunun 272 nci maddesinde değişiklik yapılmaktadır. Düzenlemeyle, hapis cezalarından çevrilen adli para cezaları hariç olmak üzere, ilk derece mahkemelerince verilen adli para cezasına mahkûmiyet hükümleri bakımından belirlenen kesinlik sınırı yükseltilmektedir. Ayrıca, 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun geçici 2 nci maddesinde değişiklik yapılarak bu maddedeki kesinlik sınırı da yükseltilmektedir. Böylelikle, Türk Ceza Kanununun 52 nci maddesinde yapılan bir gün karşılığı adli para cezası miktarının artırılmasına ilişkin değişikliğe uyum sağlanmaktadır.
Diğer yandan, 5326 sayılı Kanunun 28 inci maddesinde değişiklik yapmak suretiyle idarî para cezalarına karşı başvuru üzerine sulh ceza hakimliklerince verilen kararların kesinlik sınırı, üçbin Türk Lirasından onbeşbin Türk Lirasına çıkarılmaktadır.
TBMM · S. Sayısı 109, 2/2023 esas numaralı teklifin madde gerekçesi (madde 37), s. 29–30Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.