Ceza Hükümleri · Usulsüzlük
VUK Madde 352 — Usulsüzlük dereceleri ve cezaları:
Usulsüzlük dereceleri ve cezaları:Değişik[118]
(Değişik: 30/12/1980-2365/76 md.)[119]
Usulsüzlükler, aşağıda yazılı derecelere ve bu kanuna bağlı 1 sayılı cetvele göre cezalandırılır. Usulsüzlük fiili re'sen takdiri gerektirirse, bağlı 1 sayılı cetvelde yazılı cezalar iki kat olarak kesilir.
I inci derece usulsüzlükler:
1. (Değişik: 4/12/1985-3239/25 md.) Vergi ve harç beyannamelerinin süresinde verilmemiş olması;
2. Bu kanuna göre tutulması mecburi olan defterlerden herhangi birinin tutulmamış olması;
3. Defter kayıtlarının ve bunlarla ilgili vesikaların doğru bir vergi incelemesi yapılmasına imkan vermeyecek derecede noksan, usulsüz veya karışık olması;
4. (Mülga: 22/7/1998-4369/82 md.)
5. Çiftçiler tarafından 245 inci madde hükmüne göre muhtar ve ihtiyar heyetlerince yapılan davete müddetinde icabet edilmemesi;
6. Bu Kanunun kayıt nizamına ait hükümlerine (Madde 215 - 219 ile mükerrer madde 242) uyulmamış olması (Her incelemede inceleme tarihine kadar aynı takvim yılı için tespit edilen usulsüzlükler tek fiil sayılır);[120]
7. İşe başlamanın zamanında bildirilmemesi;
8. Tasdiki mecburi olan defterlerden hernangi birinin tasdik muamelesinin yaptırılmamış olması (Kanuni sürenin sonundan başlıyarak 1 ay geçtikten sonra tasdik ettirilenler, tasdik ettirilmemiş sayılır.);
9. Diğer ücretler üzerinden alınan Gelir Vergisinde, tarh zamanı geçtiği halde verginin tarh ettirilmemiş olması;[121]
10. (Mülga: 18/4/1984-2995/4 md.)
11. (Ek: 4/12/1985-3239/25 md.) Veraset ve intikal vergisi beyannamesinin 342 nci maddenin ikinci fıkrasında belirtilen süre içerisinde verilmiş olması.
II nci derece usulsüzlükler:
1. (Değişik: 4/12/1985-3239/25 md.) Veraset ve intikal Vergisi Beyannamelerinin süresinin sonundan başlayarak 342 nci maddenin 1 inci fıkrasında belirtilen süre içinde verilmiş olması; (Mülga: 3/4/2002-4751/7 md.)
2. Ekim ve sayım beyanlarının süresi içinde veya kanunda istenilen bilgileri ihtiva edecek doğru bir şekilde yapılmaması;
3. (Mülga: 18/4/1984-2995/4 md.)
4. (Değişik: 3/12/1988-3505/4 md.) Vergi kanunlarında yazılı bildirmelerin zamanında yapılmamış olması (işe başlamayı bildirmek hariç);
5. Vergi karnesinin süresinin sonundan başlayarak 15 gün geçtiği halde alınmamış olması;
6. Tasdiki mecburi olan defterlerden herhangi birinin tasdik muamelesinin, süresinin sonundan başlayarak bir ay içinde yaptırılmış olması;
7. (Değişik: 4/12/1985-3239/25 md.) Vergi beyannameleri, bildirimler, evrak ve vesikaların kanunen belli şekil ve muhteviyatı ve ekleri ile bunlarla ilgili olarak yapılan diğer düzenlemelere ilişkin hükümlere uyulmamış olması;
8. Hesap veya muamelelerin doğruluk veya açıklığını bozmamak şartıyla bazı evrak ve vesikaların bulunmaması veya ibraz edilmemesi.
İçtihatlar
VUK 352/12 karar
Danıştay 9. Daire
E. 1998/2194 · K. 1999/4096 · 11.11.1999
… katma değer vergisinde vergi indirimi mükellefiyete bağlı bir görev ve hak olduğundan ve sadece belgelerin defterlere geç yazılması mükelleflere kanunen tanınan bir hakkın ortadan kaldırılmasına neden olamayacağından indirimlerin kabul edilmemesi suretiyle yapılan cezalı tarhiyatın yerinde olmadığı, diğer yandan yükümlünün fiili 213 sayılı kanunun 352/1-6. madde hükmüne uygunluk gösterdiğinden 352/1-2. maddelerine göre usulsüzlük cezası kesilmesinde de yasal isabet görülmediği gerekçesiyle kabul ederek kusur cezalı katma değer vergisi ile usulsüzlük cezasını terkin eden … Vergi Mahkemesinin … tarih ve K:… sayılı kararının, inceleme raporuna istinaden yapılan cezalı tarhiyatın ve kesilen…
Danıştay 4. Daire
E. 2021/327 · K. 2021/5405 · 21.10.2021
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : 213 sayılı Vergi Usul Kanunun 352 1/8 maddesinde tasdiki mecburi olan defterlerden herhangi birinin tasdik muamelesinin yaptırılmamış olmasının (kanuni sürenin sonundan başlayarak 1 ay geçtikten sonra tasdik ettirilenler, tasdik ettirilmemiş sayılır) hükmünün yer aldığı, yapılan işlemlerin mevzuat hükümleri çerçevesinde olduğu belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
VUK 352/71 karar
Danıştay 4. Daire
E. 2019/8736 · K. 2022/972 · 22.02.2022
… olarak "aktif toplamı" ve "net satışlar toplamı"nın kriter olarak getirildiği, sadece bu kriterlerin baz alınmasının da hukuka aykırı olduğu, "kârın dağıtılması" kriterine yer verilmemesinin açıkça hukuka aykırı olduğu, kaldı ki kâr dağıtım tablosu düzenlememenin usulsüzlük cezası gerektirdiği kabul edilse bile uygulanacak Kanun hükmünün 213 sayılı VUK 352/7. maddesi olması gerektiği ileri
Madde geneli4 karar
Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu
E. 2021/1393 · K. 2023/162 · 08.03.2023
… Defterlere herhangi bir kayıt yapılmaması durumunda muhasebe standartlarına veya tek düzen hesap planına aykırılıktan söz edilmesine imkan bulunmamaktadır. Nitekim, davacının bu eylemi 213 sayılı Kanun'un 352. maddesinde I. derece usulsüzlük cezasının kesilmesini gerektiren eylemler arasında sayılmıştır.
Danıştay 9. Daire
E. 2024/400 · K. 2024/6612 · 21.11.2024
Bu durumda, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 336. maddesinde cezayı gerektiren tek bir fiille vergi ziyaı ve usulsüzlük birlikte işlendiği hallerde bunlara ait cezalardan sadece miktar itibariyle en ağırının kesileceğinin belirtilmesi karşısında bu hükmün sadece 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 352. maddesinde sayılan usulsüzlük cezaları için geçerli olduğu ve 213 sayılı Kanun'un mükerrer 355. maddesinde sayılan cezalara teşmil ettirilmeyeceği, defter ve belgeleri ibraz etmeme fiili nedeniyle vergi ziyaı cezası ve özel usulsüzlük cezasının ayrı olarak kesilebileceği ve defter-belge ibraz etmeme fiilinin cezası olan özel usulsüzlük cezası ile katma değer vergilerinin indirim reddinden…
Danıştay 4. Daire
E. 2023/2245 · K. 2023/2456 · 03.05.2023
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Ceza Hükümleri" başlıklı D.K.'nın 'B.K.'ın "Genel Esaslar"; "Vergi Cezaları" başlıklı 'İkinci Kısım' 'Birinci Bölüm'ünde "Vergi Ziyaı Cezası", 'İkinci Bölüm'ünde "Usulsüzlük" cezalarına yer verilmiştir. …
Danıştay 4. Daire
E. 2022/51 · K. 2022/5200 · 27.09.2022
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun (VUK) 336. maddesinde; cezayı istilzam eden tek bir fiil ile vergi ziyaı ve usulsüzlük birlikte işlenmiş olursa bunlara ait cezalardan sadece miktar itibariyle en ağırının kesileceği; 337. maddesinde, ayrı ayrı yapılmış olan vergi ziyaı veya usulsüzlükten dolayı ayrı ayrı ceza kesileceği, şu kadar ki, 352. maddede yazılı usulsüzlüklerden, aynı takvim yılı içinde aynı neviden birden fazla yapıldığı takdirde birden fazlasının herbiri için, birincisine ait cezanın dörtte birinin esas alınacağı, aynı nevi usulsüzlükten maksatın, fiillerin 352. maddede gösterilen derece ve fıkralar itibariyle yekdiğerine mutabakatı olduğu belirtilmiştir.
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-02. Atıftan önce tam metni okuyun.
Dipnotlar ve değişiklikler5
[117]Bu bölüm başlığı "üçüncü Bölüm" iken, 22/7/1998 tarih ve 4369 sayılı Kanunun 81 inci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
[118]Bu maddede yer alan miktarların 1/1/2026 tarihinden itibaren uygulanması ile ilgili olarak 30/12/2026 tarihli ve 33124 5. Mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hazine ve Maliye Bakanlığının (Gelir İdaresi Başkanlığı) 588 Sıra No.’lu Tebliğ ekine bakınız.
[119]28/7/2024 tarihli ve 7524 sayılı Kanunun 10 uncu maddesi ile bu maddenin birinci fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “bağlı cetvele” ibaresi “bağlı 1 sayılı cetvele” şeklinde, ikinci cümlesinde yer alan “bağlı cetvelde” ibaresi “bağlı 1 sayılı cetvelde” şeklinde değiştirilmiştir.
[120]14/10/2021 tarihli ve 7338 sayılı Kanunun 39 uncu maddesiyle bu bentte yer alan “(Madde 215 - 219)” ibaresi “(Madde 215 - 219 ile mükerrer madde 242)” şeklinde değiştirilmiştir.
[121]Bu bentte yer alan "Götürü matrahlar" ibaresi, 22/7/1998 tarihli ve 4369 sayılı Kanunun 81 inci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
İlk kabul ve önceki metinler4
İlk kabul metni
30/12/1980 tarihli ve 2365 sayılı Kanunun 76. maddesiyle bütünüyle değiştirildi.
Usulsüzlük dereceleri ve cezaları
Gelir, kurumlar, gider, istihlâk, bina ve arazi vergilerine ait olan usulsüzlükler aşağıda yazılı derecelere ve bu kanuna bağlı cetvele göre cezalandırılır. Usulsüzlük fiili re'sen takdiri gerektirirse bağlı cetvelde yazılı cezalar iki kat olarak kesilir. I inci derece usulsüzlükler : 1. Vergi beyannamelerinin verilmemiş olması (341 inci maddede yazılı süreden sonra verilmiş beyannameler hiç verilmemiş sayılır); 2. Bu kanuna göre tutulması mecburi olan defterlerden her hangi birinin tutulmamış olması; 3. Defter kayıtlarının ve bunlarla ilgili vesikaların doğru bir vergi incelemesi yapılmasına imkân vermiyecek derecede noksan, usulsüz veya karışık olması; 4. Bu kanuna göre tutulması mecburi defterlerin ve kanunen muhafazası mecburi vesikalarla evrakın yetkili memurlar tarafından istenildiği halde ibraz edilmemesi; 5. Çiftçiler tarafından, 245 inci madde hükmüne göre muhtar ve ihtiyar heyetlerince yapılan davete müddetinde icabet edilmemesi; II nci derece usulsüzlükler : 1. Vergi beyannamelerinin süresinin sonundan başlıyarak 15 gün içinde verilmiş olması; 2. Tasdikı mecburi olan defterlerden her hangi birinin tasdik muamelelerinin yaptırılmamış olması (Kanuni süresinin sonundan başlıyarak 1 ay geçtikten sonra tasdik ettirilenler, tasdik ettirilmemiş sayılır) 3. Götürü matrahlar üzerinden salınan Gelir Vergisinin tarh zamanı geçtiği halde verginin tarh ettirilmemiş olması; 4. Ekim ve sayım beyanlarının süresi içinde veya kanunda istenilen bilgileri ihtiva edecek doğru bir şekilde yapılmaması; III üncü derece usulsüzlükler : 1. Bu kanunda yazılı bildirmelerin zamanında yapılmaması; 2. Vergi karnesinin, süresinin sonundan başlıyarak 15 gün geçtiği halde alınmamış olması; 3. Bu kanunun kayıt nizamına ait hükümlerine (Madde : 215 - 219) uyulmamış olması (Her incelemede inceleme tarihine kadar aynı takvim yılı için tesbit edilen usulsüzlükler tek fiil sayılır); IV üncü derece usulsüzlükler : 1. Tasdikı mecburi olan defterlerden her hangi birinin tasdik muamelesinin, süresinin sonundan başlıyarak bir ay içinde yaptırılmış olması; 2. Vergi beyannameleri, bildirmeler ve evrak ve vesikaların kanunen belli şekli ve muhteviyatına ve eklerine ait hükümlere uyulmamış olması (Her incelemede inceleme tarihine kadar aynı takvim yılı için tesbit edilen usulsüzlükler tek fiil sayılır); 3. Hesap veya muamelelerin doğruluk ve açıklığını bozmamak şartiyle bazı evrak ve vesikaların bulunmaması veya ibraz edilmemesi; 4. Vergi karnesinin, süresinin sonundan başlıyarak 15 gün içinde alınması.
Resmî Gazete · 10 Ocak 1961, Sayı 1070510.: 30/12/1980 tarihli ve 2365 sayılı Kanunun 76. maddesiyle verilen metin
18/4/1984 tarihli ve 2995 sayılı Kanunun 4. maddesiyle yürürlükten kaldırıldı.
10. Yıllık beyannamede servet bildiriminde bulunulmaması.
Resmî Gazete · 31 Aralık 1980, Sayı 17207 (Mükerrer)3.: 30/12/1980 tarihli ve 2365 sayılı Kanunun 76. maddesiyle verilen metin
18/4/1984 tarihli ve 2995 sayılı Kanunun 4. maddesiyle yürürlükten kaldırıldı.
3. Yıllık beyannamede hiç gider bildiriminde bulunulmaması veya gider unsurlarından bir kısmının bildirilmemesi;
Resmî Gazete · 31 Aralık 1980, Sayı 17207 (Mükerrer)4.: 30/12/1980 tarihli ve 2365 sayılı Kanunun 76. maddesiyle verilen metin
22/7/1998 tarihli ve 4369 sayılı Kanunun 82. maddesiyle yürürlükten kaldırıldı.
4. Bu kanuna göre tutulması mecburi defterlerin ve kanunen muhafazası mecburi vesikalarla evrakın yetkili memurlar tarafından istenildiği halde ibraz edilmemesi;
Resmî Gazete · 31 Aralık 1980, Sayı 17207 (Mükerrer)Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.