Patent ve Faydalı Model
SMK Madde 124 — Gizli patent
Gizli patent
(1) Kurum, başvuru konusu buluşun millî güvenlik açısından önem taşıdığı kanısına varırsa başvurunun bir suretini görüş almak üzere Millî Savunma Bakanlığına iletir ve durumu başvuru sahibine bildirir.
(2) Millî Savunma Bakanlığı, başvuru işlemlerinin gizli yürütülmesine karar verirse bildirim tarihinden itibaren üç ay içinde kararını Kuruma bildirir. Gizlilik kararı verilmemesi veya söz konusu süre içinde Kuruma bildirimde bulunulmaması hâlinde Kurum, başvuru ile ilgili işlemleri başlatır.
(3) Patent başvurusunun gizliliğe tabi olması hâlinde Kurum, durumu başvuru sahibine bildirir ve başvuru ile ilgili başka bir işlem yapmadan başvuruyu gizli patent başvurusu olarak sicile kaydeder.
(4) Patent başvurusu sahibi, gizli patent başvuru konusu buluşu, yetkisi olmayan kişilere açıklayamaz.
(5) Patent başvurusu sahibinin talebi üzerine, patent başvuru konusu buluşun kısmen veya tamamen kullanılmasına, Millî Savunma Bakanlığınca izin verilebilir.
(6) Patent başvurusu sahibi, patent başvurusunun gizli tutulduğu süre için, Devletten tazminat isteyebilir. Ödenecek tazminat miktarı konusunda anlaşma sağlanamazsa tazminat miktarı mahkeme tarafından belirlenir. Tazminat, buluşun önemi ve patent başvurusu sahibinin onu serbestçe kullanabilmesi hâlinde elde edeceği muhtemel gelirin miktarı göz önünde tutularak hesaplanır. Patent başvurusu sahibinin kusuruyla gizli patent başvuru konusu olan buluş açıklanmışsa tazminat isteme hakkı ortadan kalkar.
(7) Gizli patent başvuruları için gizli kaldığı süre boyunca, Kuruma yıllık ücret ödenmez.
(8) Kurum, Millî Savunma Bakanlığının talebi üzerine, patent başvurusu için öngörülmüş gizliliği kaldırabilir. Gizliliği kaldırılmış bir patent başvurusu, gizliliği kaldırıldığı tarihten itibaren patent başvurusu olarak işlem görür.
(9) Türkiye’de gerçekleştirilen bir buluş millî güvenlik açısından önem taşıyorsa söz konusu buluş için başka bir ülkede patent başvurusunda bulunulamaz. Türkiye’de gerçekleştirilen bir buluş için Kuruma yapılan bir patent başvurusu birinci ila sekizinci fıkra hükümlerine tabiyse Millî Savunma Bakanlığının izni olmadan, söz konusu buluş için başka bir ülkede patent başvurusu yapılamaz.
(10) Buluşu yapanın yerleşim yeri Türkiye’deyse aksi ispat edilinceye kadar, buluşun Türkiye’de yapılmış olduğu kabul edilir.
İçtihat ara
Madde gerekçeleri1
İlk kabul gerekçesi
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
Madde ile, patent konusu buluşun milli güvenlik açısından önemli olması durumunda, izlenecek yol belirlenmiştir.
Maddeye göre, bir patent başvurusu Enstitüye yapıldığında, Enstitü öncelikle başvuru konusunun milli güvenlik açısından önemli olup olmadığına bakar ve önemli olabileceği kanısına varırsa, durumu Millî Savunma Bakanlığına ve başvuru sahibine bildirir, başvuru konusunun gizlilik arz edip etmediği konusunda söz konusu Bakanlığın kararı doğrultusunda işlem yapar. Enstitü, başvuru yayımlanmadan önceki herhangi bir zamanda, başvuru konusunun gizlilik arz edebileceği kanısına varırsa, bu aşamada da aynı işlem yapılır.
Gizli olmasına karar verilen patent başvurusuna başka hiçbir işlem yapılmadan (şekli inceleme de dahil olmak üzere) gizli patent başvurusu olarak sicile kaydedilir. Böyle bir patent başvurusu için, başvuru sahibinin buluşu üzerinde serbestçe tasarrufta bulunamayacağı gözönüne alınarak, yıllık ücret ödeme yükümlülüğü olmadığına ilişkin düzenleme getirilmiştir. Ancak, yıllık ücret ödeme yükümlülüğü, gizliliğin kaldırılması ile tekrar başlar ve o tarihten itibaren ödenmesi gereken ücretler ödenir. Gizliliği kaldırılan bir patent başvurusunun işlemlerine kaldığı yerden devam edilir.
Madde ile ayrıca, gizlilik kaydı konulan başvurularda başvuru sahibinin, başvurunun gizli tutulduğu süre için Devletten tazminat isteyebileceği de düzenlenmiştir.
Maddede, buluş sahibinin Türkiye’de gerçekleştirdiği buluşunun milli güvenlik açısından önem taşıdığını düşünmesi halinde, söz konusu buluş için öncelikle Enstitüye başvuruda bulunulması ve hiç bir yabancı ülkede patent başvurusunda bulunulmaması gerektiği hükme bağlanmıştır. Türkiye’de gerçekleştirilen bir buluş için Enstitüye yapılan patent başvurusuna gizlilik kararı verilmesi halinde, bu buluş için yabancı bir ülkede patent başvurusunda bulunulmasının ancak Millî Savunma Bakanlığının izni ile gerçekleşebileceği düzenlenmiştir.
Not: Madde komisyonda değiştirilerek kabul edilmiştir; gerekçe tasarı/teklif metnine aittir. Sıra sayısının madde gerekçesi sayfaları taranmış görüntüdür; metin OCR (Tesseract tessdata_best, 300 dpi) ile okunup görüntüyle sözcük sözcük karşılaştırılarak yazılmıştır.
TBMM · S. Sayısı 341, 1/699 esas numaralı tasarının madde gerekçesi (madde 124), s. 60Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.