Patent ve Faydalı Model
SMK Madde 114 — Hizmet buluşuna dair bildirim yükümlülüğü
Hizmet buluşuna dair bildirim yükümlülüğü
(1) Çalışan, bir hizmet buluşu yaptığında, bu buluşunu yazılı olarak ve geciktirmeksizin işverene bildirmekle yükümlüdür. Buluş birden çok çalışan tarafından gerçekleştirilmişse, bu bildirim birlikte yapılabilir. İşveren, bildirimin kendisine ulaştığı tarihi, bildirimde bulunan kişi veya kişilere gecikmeksizin ve yazılı olarak bildirir.
(2) Çalışan, teknik problemi, çözümünü ve hizmet buluşunu nasıl gerçekleştirmiş olduğunu, bildiriminde açıklamak zorundadır. Buluşun daha iyi açıklanması bakımından varsa resmini de işverene verir.
(3) Çalışan, yararlanmış olduğu işletme deneyim ve çalışmalarını, varsa diğer çalışanların katkılarını ve bu katkıların şeklini, yaptığı işle ilgili olarak aldığı talimatları ve söz konusu katkılar yanında kendisinin katkı payını da belirtir.
(4) İşveren, bildirimin kendisine ulaştığı tarihten itibaren iki ay içinde, bildirimin hangi hususlarda düzeltilmesi gerektiğini çalışana bildirir. Talepte bulunulmaması hâlinde, ikinci fıkrada belirtilen bildirim geçerli sayılır.
(5) Çalışanın bu Kanunda öngörülen şekilde bildirimde bulunabilmesi için, işveren gereken yardımı göstermek zorundadır.
(6) Çalışan, hizmet buluşunu, serbest buluş niteliği kazanmadığı sürece gizli tutmakla yükümlüdür.
İçtihatlar
SMK 114/11 karar
Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
E. 2025/1416 · K. 2026/488 · 05.03.2026
… değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, 6769 sayılı SMK'nın 113/1.maddesi uyarınca, çalışanın bir işletme veya kamu idaresinde yükümlü olduğu faaliyeti gereği gerçekleştirdiği ya da büyük ölçüde işletme veya kamu idaresinin deneyim ve çalışmalarına dayanarak, iş ilişkisi sırasında yaptığı buluşun, hizmet buluşu olduğu, SMK'nın 114/1.maddesinde çalışanın bir hizmet buluşu yaptığında, bu buluşu yazılı olarak ve geciktirmeksizin işverene bildirmekle yükümlü bulunduğunun düzenlendiği, SMK'nın 115/1.maddesine göre, işverenin hizmet buluşu ile ilgili olarak tam veya kısmi hak talep edebileceği, davalı şirket ortağı ...'ın 08/09/2014-26/11/2018 tarihleri arasında…
Madde geneli3 karar
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
E. 2025/1908 · K. 2025/7826 · 25.12.2025
… faaliyet alanında olduğunu ve buluşla ilgili hakların işveren olarak müvekkili şirkete ait bulunduğunu, davalının müvekkili şirketteki görevini yerine getirirken, müvekkili şirketin deneyim ve çalışmalarına dayanarak buluşu gerçekleştirdiğini, bu nedenle buluşun, serbest buluş olarak kabul edilemeyeceğini, davalının hizmet buluşuyla ilgili SMK'nın 114. maddesi hükmündeki bildirim yükümlülüğünü yerine getirmediğini, anılan hüküm uyarınca, başvuru sahibinin işveren sıfatıyla müvekkili şirket olması gerektiğini, hizmet buluşunda temel ilkenin buluşun işverene aidiyeti olduğunu ve işverenin hak talep etmesi halinde işçinin onayına ihtiyaç olmadan hakların işverene geçtiğini, müvekkili şirketin…
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
E. 2025/512 · K. 2025/2983 · 30.04.2025
… Mülkiyet Kanunu (SMK) uyarınca çalışan buluşu kapsamındaki işbu buluşlarıyla ilgili davalı ile sözlü pazarlıkların sürdüğü süreçte davalı tarafından iş akdinin tek taraflı olarak feshedildiğini, iş akdinin feshedilmesi üzerine vakit geçirmeksizin davalıya keşide ettiği ihtarname ile görev yaptığı dönemde gerçekleştirdiği buluşlarla ilgili SMK'nın 114. maddesi kapsamında gerekli bildirimlerin yapıldığını, davalının ise cevabi ihtarnamesinde bahse konu buluşlar hakkında tam hak talebinde bulunduğunu, ancak davalı tarafın tam hak talebini SMK'nın 115. maddesinde belirtilen 4 aylık sürede yapmadığını, davalının tam hak talebini zamanında yaptığında ısrarcı olması üzerine, tam hak talebinin…
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
E. 2023/863 · K. 2025/190 · 12.02.2025
… şirketin faaliyet alanında olduğunu ve buluşla ilgili hakların işveren olarak müvekkili şirkete ait bulunduğunu, davalının müvekkili şirketteki görevini yerine getirirken, müvekkili şirketin deneyim ve çalışmalarına dayanarak buluşu gerçekleştirdiğini, bu nedenle buluşun, serbest buluş olarak kabul edilemeyeceğini, davalının hizmet buluşuyla ilgili SMK 114. maddesi hükmündeki bildirim yükümlülüğünü yerine getirmediğini, SMK 114. maddesi uyarınca, başvuru sahibinin işveren sıfatıyla müvekkili şirket olması gerektiğini, hizmet buluşunda temel ilkenin buluşun işverene aidiyeti olduğunu ve işverenin hak talep etmesi halinde işçinin onayına ihtiyaç olmadan hakların işverene geçtiğini, müvekkili…
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-01. Atıftan önce tam metni okuyun.
Madde gerekçeleri1
İlk kabul gerekçesi
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
Maddede, çalışanın bir hizmet buluşu gerçekleştirdiğinde, işverenine buluşunu bildirme yükümlülüğü ve bu bildirimin şekli ve içeriği düzenlenmiştir. Madde ile ayrıca, çalışanın hizmet buluşlarıyla ilgili sır saklama yükümlülüğü de düzenlenmiştir.
Not: Sıra sayısının madde gerekçesi sayfaları taranmış görüntüdür; metin OCR (Tesseract tessdata_best, 300 dpi) ile okunup görüntüyle sözcük sözcük karşılaştırılarak yazılmıştır.
TBMM · S. Sayısı 341, 1/699 esas numaralı tasarının madde gerekçesi (madde 114), s. 57Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.