Marka
SMK Madde 24 — Lisans
Lisans
(1) Marka hakkı, tescil edildiği mal veya hizmetlerin bir kısmı ya da tamamı için lisans sözleşmesine konu olabilir.
(2) Lisans, inhisari lisans veya inhisari olmayan lisans şeklinde verilebilir. Sözleşmede aksi kararlaştırılmamışsa lisans, inhisari değildir. İnhisari olmayan lisans sözleşmelerinde lisans veren markayı kendi kullanabileceği gibi üçüncü kişilere de başka lisanslar verebilir. İnhisari lisans sözleşmelerinde lisans veren, başkasına lisans veremez ve hakkını açıkça saklı tutmadıkça kendisi de markayı kullanamaz.
(3) Sözleşmede aksi kararlaştırılmamışsa lisans sahipleri, lisanstan doğan haklarını üçüncü kişilere devredemez veya alt lisans veremez.
(4) Lisans veren, lisans alan tarafından üretilecek malın veya sunulacak hizmetlerin kalitesini garanti altına alacak önlemleri alır. Lisans alan, lisans sözleşmesinde yer alan şartlara uymak zorundadır. Aksi takdirde marka sahibi, tescilli markadan doğan haklarını lisans alana karşı ileri sürebilir.
İçtihatlar
Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
E. 2025/1100 · K. 2025/1261 · 19.06.2025
Somut uyuşmazlık, taraflar arasındaki marka lisans sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Marka lisans sözleşmesi ise SMK'nın 24 vd. maddelerinde düzenlenmiştir. Bu durumda somut uyuşmazlığa da SMK hükümlerinin uygulanması gerekeceği açık olup, görevli mahkeme SMK'nın 156/1. maddesi uyarınca fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesidir. Nitekim Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin benzer bir hüküm içeren 556 sayılı KHK'nın 71. maddesine ilişkin olarak verdiği 25.01.2018 tarih ve 2017/5311 E. - 2018/690 K. sayılı kararı da bu yöndedir. Açıklanan gerekçeyle, ihtiyati tedbire itiraz eden davalı vekilinin görev itirazı yerinde görülmemiş, işin esasının incelenmesine geçilmiştir.
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-01. Atıftan önce tam metni okuyun.
Madde gerekçeleri1
İlk kabul gerekçesi
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
Madde ile, markanın lisans sözleşmesine konu olabileceği düzenlenmiştir. Madde düzenlenirken sözleşme serbestisi prensibi ve 2015/2424 sayılı AB Marka Tüzüğünün 22 nci maddesi esas alınmıştır. Kitapta lisans düzenlenirken sözleşme serbestisi ilkesi çerçevesinde, taraflara lisansın biçimini, süresini, coğrafi bölgesini ve hangi mal ve hizmetler için lisans verileceğini belirleme serbestisi tanınmıştır.
Bu kapsamda maddenin birinci fıkrasında bir markanın kullanım hakkının tescil edildiği mal veya hizmetlerin bir kısmı veya tamamı için lisans sözleşmesine konu olabileceği hükme bağlanmıştır.
Maddenin ikinci fıkrasında lisansın türlerine yer verilmiş olup inhisari olan ve olmayan lisans türlerinin sonuçları düzenlenmiştir.
Maddenin üçüncü fıkrasında sözleşmede aksi kararlaştırılmamışsa lisans sahiplerinin, lisanstan doğan haklarını üçüncü kişilere devredemeyeceği veya alt lisans veremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Maddenin dördüncü fıkrasında lisans verenin, lisans alan tarafından üretilecek malın veya sunulacak hizmetlerin kalitesini garanti altına alacak önlemleri alacağı, lisans alanın, lisans sözleşmesi hükümlerine uymasının zorunlu olduğu, aksi takdirde marka sahibinin tescilli bir markadan doğan haklarını, lisans alana karşı ileri sürebileceği hükme bağlanmıştır.
Not: Sıra sayısının madde gerekçesi sayfaları taranmış görüntüdür; metin OCR (Tesseract tessdata_best, 300 dpi) ile okunup görüntüyle sözcük sözcük karşılaştırılarak yazılmıştır.
TBMM · S. Sayısı 341, 1/699 esas numaralı tasarının madde gerekçesi (madde 24), s. 18–19Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.