Konut Finansmanı
TKHK Madde 34 — Temerrüt
Temerrüt
(1) Tüketicinin taksitleri ödemede temerrüde düşmesi durumunda konut finansmanı kuruluşu, kalan borcun tamamının ifasını talep etme hakkını saklı tutmuşsa, bu hak ancak konut finansmanı kuruluşunun bütün edimlerini ifa etmiş olması ve tüketicinin de birbirini izleyen en az iki taksidi ödemede temerrüde düşmesi hâlinde kullanılabilir. Konut finansmanı kuruluşunun bu hakkını kullanabilmesi için tüketiciye en az otuz gün süre vererek muacceliyet uyarısında bulunması gerekir.
(2) Muaccel kılınan taksitlerin hesaplanmasında faiz, komisyon ve benzeri masraflar dikkate alınmaz.
(3) Finansal kiralama işlemlerinde, muacceliyet uyarısında verilen süre içinde tüketicinin edimini yerine getirmemesi hâlinde, bu sürenin sona ermesini takiben konut finansmanı kuruluşu kalan borcun tamamını ifa etme hakkını kullanmak üzere konut finansmanı sözleşmesini feshettiği takdirde, konutu derhâl satışa çıkarmakla yükümlüdür. Konut finansmanı kuruluşu satış öncesinde konut için 6/12/2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu uyarınca yetki verilmiş olan kişi veya kurumlara kıymet takdiri yaptırır. Takdir edilen kıymet, satıştan en az on iş günü önce tüketiciye bildirilir. Konut finansmanı kuruluşu takdir edilen kıymeti dikkate alarak basiretli bir tacir gibi davranmak suretiyle konutun satışını gerçekleştirir. Konutun satışından elde edilen bedelin, kalan borcu aşması hâlinde aşan kısım tüketiciye derhâl ödenir. Konut finansmanına yönelik finansal kiralama işlemlerinde 21/11/2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanununun 33 üncü maddesi uygulanmaz.
(4) Konutun satışının bu maddenin üçüncü fıkrası kapsamında gerçekleştirilmesi ve varsa elde edilen bedelin kalan borcu aşan kısmının tüketiciye ödenmesini takiben tüketici veya zilyetliğin devredilmiş olması hâlinde zilyetliği elinde bulunduran üçüncü şahıslar konutu tahliye etmekle yükümlüdür. Konutun tahliye edilmemesi hâlinde konut sahibi, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanununun 26 ncı ve 27 nci maddeleri uyarınca tüketici veya zilyetliği elinde bulunduran üçüncü şahıslar aleyhine icra yoluna başvurabilir.
İçtihatlar
TKHK 34/11 karar
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi
E. 2026/1371 · K. 2026/4414 · 02.07.2026
… Mahkemece, 6502 sayılı Tüketici Kanunu’nun 34/1 maddesi gereği temerrüt için aranan muacceliyet şartı bakımından aranan sürenin tüketici aleyhine olması nedeniyle, bu durumun ortadan kaldırılması ve tüketici lehine düzenlemenin yapılması ve anılan maddedeki “30 gün” ibaresi ile 34/3 maddesinin tümden iptali amacıyla mahkemece Anayasa Mahkemesine itiraz yasa yoluyla başvurulmasına, konut finansmanı sözleşmelerinin feshinin geçersizliğinin tespitine, sözleşmelerin feshinin geçerli olduğunun kabulü halinde müvekkili yararına erken ödeme indiriminin tazminat miktarının hesabında dikkate alınmasına, sözleşmelerde öngörülen ve haksız tahsil edilen avukatlık ücretinin haksız şart veya genel işlem…
Madde geneli3 karar
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
E. 2020/7874 · K. 2022/2957 · 07.04.2022
… parsel B giriş 21 numaralı bağımsız bölüm için Finansal Kiralama sözleşmesinin akdedildiğini ve kira ödeme planının kararlaştırıldığını ancak kiracı davacının ödemede temerrüde düştüğünü ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 31. maddesi 1. fıkrası gereğince sözleşmesinin fesih edildiğini, 6502 sayılı kanunun 34. maddesi gereğince, taşınmazın kıymet takdirinin yapıldığını, dava konusu konutu tapuda 3. bir kişiye devretmek için başvuruda bulunulduğunu ancak taşınmaz üzerinde "finansal kiralama şerhi"nin bulunması nedeniyle devredilemediğini, bu nedenlerle davacı banka ile davalı arasındaki finansal kiralama sözleşmesinin müvekkili bankaca temerrüt…
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi
E. 2022/1744 · K. 2022/3198 · 06.04.2022
Bu itibarla, bölge adliye mahkemesince; taraflar arasındaki konut devrini amaçlayan sözleşmenin, Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun kapsamında konut finansmanına ilişkin olmadığı, bu nedenle Kanun'un temerrüde ilişkin 34/1. maddesinin uygulama olanağı bulunmadığı gözetilerek, sözleşme hükümlerine göre belirlenen süre dikkate alınarak işin esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirmeyle yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmayıp, bozmayı gerektirmiştir.
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi
E. 2021/1353 · K. 2021/11020 · 08.11.2021
… keşide olunan 07/08/2018 tarihli ihtarname ile sözleşme gereği kalan borcun da muaccel hale geldiği ve toplam 100.724,70TL talep edildiğini ancak borcun ödenmediğini, bunun üzerine kredinin teminatını oluşturan taşınmaz için ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibine başlanıldığını ancak haksız olarak itiraz edildiğini, 6502 sayılı Kanun'un 34. maddesinde temerrüt hallerinin belli olduğu ve buna uygun olarak kredi borcunun tamamının muaccel olduğunu, icra takibinden sonra ve işbu dava tarihinden önce davalı tarafından yatırılan 18/10/2018 tarihinde 1.250TL ve 15/11/2018 tarihinde 1.250TL olmak üzere toplam 2.500TL bedelin öncelikle faize mahsubu sonrası kalan tüm borçtan dolayı…
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-01. Atıftan önce tam metni okuyun.
Madde gerekçeleri1
İlk kabul gerekçesi
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
Bu maddede tüketicinin temerrüde düşmesine ilişkin düzenleme yapılmıştır.
Birinci fıkrada yapılan düzenleme ile konut finansmanı sözleşmelerinde tüketicinin özellikle muacceliyet şartlarına karşı korunması istenmiştir. Konut finansmanı sözleşmelerinde kalan borcun geri çağrılması belli şartlara bağlanmıştır. Konut finansmanı kuruluşunun, ödenmeyen takside ilişkin temerrüt faizi tahsil etmek suretiyle yeterince korunması mümkündür. Kural olarak, tüketicinin kalan bütün borcunu hemen muaccel kılmakta konut finansmanı kuruluşunun haklı bir menfaati yoktur. Olsa olsa tüketicinin geç ödemeyi bir alışkanlık haline getirmesi ve bu açıdan müteşebbisin gelecekte doğacak alacağını tahsil edemeyeceği ihtimalinin ortaya çıkması durumunda muacceliyet kayıtları haklı bir gerekçeye dayanır.
Dolayısıyla bu tür kayıtlar ancak aşağıdaki şartların tümünün bir arada gerçekleşmesi halinde geçerli kabul edilir:
- Konut finansmanı kuruluşunun bütün edimlerini ifa etmiş olması,
- Tüketicinin birbirini izleyen en az iki taksidi ödemede temerrüde düşmüş olması,
- Konut finansmanı kuruluşunun tüketiciye en az otuz gün süre vererek muacceliyet uyarısında bulunmuş olması.
İkinci fıkrada muaccel kılınan taksitlerin hesaplanmasına ilişkin düzenleme yapılmıştır. Muaccel kılınan taksitlerin hesaplanmasında faiz, komisyon ve benzeri masraflar dikkate alınmayacaktır. Tüketicinin ödemesi gereken bedel hesaplanırken, muaccel kılınan taksit tutarından faiz, komisyon ve benzeri masraflar çıkarılacaktır.
Üçüncü ve dördüncü fıkrada finansal kiralama işlemlerinde muacceliyet uyarısında verilen süre içerisinde tüketicinin edimini yerine getirmemesi halinde sözleşmenin feshedilmesi durumunda sözleşmeye konu olan konutun satışına ve devredilmesine ilişkin düzenleme yapılmıştır.
Not: Kanunlaşan metin tasarı/teklif metninden farklıdır (komisyonda ya da Genel Kurulda değiştirilmiştir); gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.
TBMM · S. Sayısı 490, 1/787 esas numaralı tasarının madde gerekçesi (madde 34), s. 30Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.