KatMK Madde 13 — II - Sözleşme ve tescil:

İlk kabul gerekçesi

Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)

Bu gerekçe birden çok maddedeki değişikliği birlikte açıklar (13. madde, 10. madde, 14. madde).

İKİNCİ BÖLÜM (Madde : 10 - 14)

Bu bölümde kat mülkiyetinin ve kat irtifakının kurulmasına ait hükümler konulmuştur.

Kat mülkiyeti, ortak arsadaki paya ve ana gayrimenikulün ortak yerlerine bağlı olan ve Medeni Kanundaki mülkiyete kıyasla özellikler gösteren bir mülkiyet nev’i olduğu ve nitelik bakımından çok çeşitli anlaşmazlıklara konu olabileceği için, bunun daha başlangıçta, yani kuruluşunda sağlam esaslara dayandırılması zaruridir. Bu noktayı göz önünde bulunduran tasarı bu hususta teferruatlı ve esaslı hükümler koymuş ve kat mülkiyetinin tesciline mahsus bir (Kat mülkiyeti kütüğü) tesis etmiştir. Bir kimse apartmanının bir dairesini veya iş hanının bir odasını satmak isterse, önce o apartman üzerindeki mülkiyetini, bu kanundaki şekil ve şartlara göre (kat mülkiyeti) ne çevirtmek ve onu (Kat mülkiyeti kütüğü) ne tescil ettirmek zorundadır. Böylece genel mülkiyete ait kütük defterleriyle kat mülkiyeti kütüğü birbirinden açık bir şekilde ayrılmıştır. Böyle yapılmazsa, genel kütükler üzerinde her bağımsız bölüm için işlenecek kat mülkiyeti kayıtları birbirine karışacak, bu durum, gerek kişileri ve gerek tapu kütüğünün yanlış tutulmasından doğan zararları Medeni Kanunun 917 nci maddesine göre tazminle yükümlü olan Hazineyi büyük zararlara uğratacak, mahkemelerimizi de bu anlaşmazlıklardan doğan dâvalarla beyhude yere işgal edecektir. Bu sebeple kat mülkiyetinin, buna mahsus olan ayrı bir kütüğe tescil edilmesi zaruridir. Bu tescil yapıldıktan sonra genel kütüğün hangi sayfasından buraya nakil yapıldığı işaret olunarak, ve genel kütüğe de kat mülkiyeti kütüğünün sayfası yazılarak, ilgili gayrimenkulün her iki kütükteki kayıtları arasında bağlantı sağlanacak ve böylece genel kütükteki sayfa kapatılıp ondan sonraki işlemler kat mülkiyeti kütüğü üzerinde yapılacaktır.

Kat mülkiyeti kütüğünün kurulması için gereken belgeler tasarının 12 nci maddesinde gösterilmiştir. Bu belgelerin hepsi ilerde kat mülkiyeti bakımından çıkması muhtemel anlaşmazlıkları önlemek veya kolayca çözümlenmek için düşünülmüştür. Anagayrimenkulün genel taksimat plânından başka bir de cephelerinin tasdikli tofoğrafı ve ayrıca her müstakil bölümün arsa payı organını ihtiva eden ve iç taksimatını gösteren plânı ve ayrıca her müstakil bölümün kat, daire, oda ilh.. gibi nev’ini ve bunun numarasını gösteren bir liste ve nihayet anagayrimenkulün yönetim tarzını düzenliyen ve kat maliklerince imzalanan bir yönetim plânı verilmedikçe kat mülkiyeti kurulmasına müsaade olunmıyacaktır. Gerçi yönetim plânının sonradan da düzenlenebileceği ve binaenaleyh kat mülkiyetinin kuruluşu sırasında mevcudiyeti zaruri bir belge olmadığı düşünülebilirse de, yönetim plânı alınmadan kat mülkiyetinin kurulmasının çok büyük mahzurları vardır. Zira kat mülkiyeti kurulduktan sonra kat malikleri toplanıp bir yönetim plânı yapmazlarsa, kat mülkiyetine konu olan gayrimenkulün yönetiminden çok çeşitli anlaşmazlıklar doğacak ve mahkemeler bu yüzden açılan dosyalarla dolup taşacaktır. Bu sebeple kat mülkiyetinin kuruluşu sırasında yönetim plânı verilmesi bir kuruluş şartı olarak kabul edilmiştir. Bu yönetim plânı bir kuruluş belgesi olarak verilmeli ve tapudaki evrakı müsbite arasında bulunmalıdır ki, bir kat veya daireyi veya bir başka bağımsız bölümü sonradan iktisabedenler de yönetim plânı hükümlerini bilsinler ve onunla bağlı olsunlar. Böyle yapılmazsa, yukarda belirtilen mahzurlar, kat mülkiyetinden beklenen faydayı ortadan kaldırır.

Not: Gerekçe Hükümet tasarısının bölüm gerekçesidir (İKİNCİ BÖLÜM, madde 10–14); tasarıda maddeler tek tek gerekçelendirilmemiştir. Gerekçe bölünmeden gösterilir; maddeyi numarasıyla anan paragraf vurgulanmıştır. Sayfa taranmış görüntüdür; metin görüntüyle sözcük sözcük okunarak yazılmıştır.

13/4/1983 tarihli ve 2814 sayılı Kanunun 5. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi

(Değişik birinci fıkra: 13/4/1983-2814/5 md.)

Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)

Madde 5. — 12 nci maddenin yukarıda açıklanan şekilde değiştirilmesi nedeniyle bu madde ile ilgili 13 üncü maddenin son fıkrası da değiştirilerek bahsi geçen maddelerde uyum sağlanmıştır.

Not: Kanunlaşan metin tasarı metninden farklıdır (Danışma Meclisinde ve Millî Güvenlik Konseyinde değiştirilmiştir); gerekçe Hükümet tasarısına aittir. Millî Güvenlik Konseyi Adalet Komisyonu raporu: «5 inci maddesi, dördüncü maddede yapılan değişiklikler göz önünde bulundurularak; bağımsız bölümlerin projelerinin istek halinde kat maliklerine verilmesi yolunda madde metnine açıklık getirilmiştir.» Sayfa taranmış görüntüdür; metin görüntüyle sözcük sözcük okunarak yazılmıştır.

14/11/2007 tarihli ve 5711 sayılı Kanunun 6. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi

(Değişik ikinci fıkra: 14/11/2007-5711/6 md.)

Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)

Madde ile, bir parseldeki blok veya bloklarda bulunan bağımsız bölüm sayısındaki büyüklüğün uygulamada yaratacağı güçlük dikkate alınarak, anagayrimenkule ilişkin irtifak haklarında; örneğin geçit hakkında, kat mülkiyeti kütüğünde her bağımsız bölüm için ayrı ayrı açılmış sayfalar yerine, anagayrimenkulün kapatılan sayfasının esas alınması yoluna gidilerek; irtifak haklarının tapu kütüğü sayfasına tescil edilmesi ve kat mülkiyeti kütüğünün beyanlar hanesinde belirtilmesi esası getirilmiştir.

Not: Kanunlaşan metin tasarı/teklif metninden farklıdır (komisyonda ya da Genel Kurulda değiştirilmiştir); gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.