KTK Madde 41 — Sürücü adaylarında aranacak şartlar:
Sürücü adaylarında aranacak şartlar:Değişik
(Değişik: 12/7/2013-6495/17 md.)[38]
Sürücü belgesi alacakların;
a) Yönetmelikte belirlenen yaş ve deneyim şartlarını taşımaları,
b) Öğrenim durumu itibarıyla en az ilkokul düzeyinde eğitim almış olmaları,
c) İçişleri ve Sağlık bakanlıklarınca müştereken çıkarılacak yönetmelikte belirlenen sağlık şartlarını taşımaları,
d) Sürücü kurslarında teorik ve uygulamalı eğitimini tamamlayıp sürücü sınavlarını başararak, motorlu taşıt sürücüsü sertifikası almış olmaları,
e) Adli sicilinde, 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 188, 190 ve 191 inci maddeleri, 21/3/2007 tarihli ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununun 4 üncü maddesinin yedinci fıkrası, 10/7/1953 tarihli ve 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanunun 12 nci maddesinin ikinci ve takip eden fıkralarında belirtilen suçlardan hüküm giydiğine dair kayıt bulunmaması,
f) Önceden verilmiş aynı sınıf bir başka sürücü belgesinin bulunmaması,
g) Başka sınıf sürücü belgesi alabilmek için, daha önce verilmiş ancak geri alınmış olan sürücü belgesinin bu Kanunda öngörülen şartlar yerine getirildiği için sahibine iade edilmiş olması,
zorunludur.
Sürücüler ile sürücü adaylarının hangi şartlarda ve hangi sınıf sürücü belgesi alabilecekleri ile bunların araç kullanma şartları, kullanılabilecek araçların niteliklerine ve sağlık şartlarına dair usul ve esaslar İçişleri ve Sağlık bakanlıklarınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
(Değişik fıkra: 6/12/2019-7196/40 md.) Bu maddede aranan şartlardan herhangi biri mevcut olmadan veya hileli yollarla temin edilmiş olduğunun anlaşılması hâlinde, sürücü belgesi vermeye yetkili kurumca iptal edilir. Bu kişilere, bu madde hükümlerine uygun olarak yeniden sürücü sertifikası alınması hâlinde yeniden sürücü belgesi verilir.
Sürücü belgesi alındıktan sonra bu maddenin birinci fıkrasının (e) bendinde belirtilen suçlardan biri ile mahkûmiyet hâlinde bu kişilerin sürücü belgeleri, bu Kanunun 6 ncı maddesinde sayılan görevliler tarafından bu maddenin birinci fıkrasının (e) bendinde belirtilen şartlar sağlanıncaya kadar geri alınır. Bu Kanunun 48 inci madde hükümleri saklıdır.
İçtihatlar
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu
E. 2013/1757 · K. 2015/1038 · 13.03.2015
2918 sayılı KTK.nun 42/a maddesi hükmünde sürücü belgesi almak için başvuranların sınav sonucunda almış oldukları sertifikaların 41.maddede belirtilen diğer şartlar dahilinde sertifikanın alındığı yer trafik kuruluşunca sınıfına uygun sürücü belgeleri ile değiştirilmedikçe sahiplerine karayolunda araç kullanma yetkisi vermeyeceği açıkça düzenlenmiştir. Bir başka anlatımla sürücü sertifika sahibi olup ehliyet alma hakkına haiz olsa dahi ehliyetini almadığı süre içinde araç kullanması durumunda sürücü belgesiz araç kullanan kişi konumunda olup bu sırada oluşan kazadan dolayı 3.kişiye ait araçta meydana gelen hasar sigorta teminatı dışında kalmaktadır.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi
E. 2013/10398 · K. 2013/14512 · 28.10.2013
Mahkemece, Karayolları Trafik Kanunu'nun(KTK) 41. maddesi uyarınca sertifikaların sürücü belgesiyle değiştirilmedikçe araç kullanma yetkisi vermediğinden, sürücünün kusurlu bulunduğundan ve olay ile sürücü belgesi sahibi olmama arasında illiyet bağı bulunduğundan bahisle davanın reddine dair karar verilmiş; hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi
E. 2016/17340 · K. 2019/8320 · 23.09.2019
2918 sayılı KTK.nun 42/a maddesi hükmünde sürücü belgesi almak için başvuranların sınav sonucunda almış oldukları sertifikaların 41. maddede belirtilen diğer şartlar dahilinde sertifikanın alındığı yer trafik kuruluşunca sınıfına uygun sürücü belgeleri ile değiştirilmedikçe sahiplerine karayolunda araç kullanma yetkisi vermeyeceği açıkça düzenlenmiştir. Bir başka anlatımla sürücü sertifika sahibi olup ehliyet alma hakkına haiz olsa dahi ehliyetini almadığı süre içinde araç kullanması durumunda sürücü belgesiz araç kullanan kişi konumunda olup bu sırada oluşan kazadan dolayı 3. kişiye ait araçta meydana gelen hasar sigorta teminatı dışında kalmaktadır.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi
E. 2014/4066 · K. 2014/13359 · 15.10.2014
… Ayrıca taşıtı kullanan kişinin ehliyetinin o taşıtı kullanmaya uygun ehliyetli olması gereklidir. Yine sürücü kurslarınca vekilen sürücü sertifikaları ile taşıtın kullanılması sırasında oluşan zararlarında teminat dışında kaldığı belirtilmiştir. KTK'nun 42/a maddesi hükmüne göre, sürücü belgesi almak için başvuranların sınav sonucunda almış oldukları sertifikaların, 41.maddede belirtilen diğer şartlar dahilinde sertifikaların alındığı yer kuruluşunca sınıfına uygun sürücü belgeleri ile değiştirilmedikçe, sahiplerine araç sürme yetkisi vermeyeceği açıkça düzenlenmiştir. Bu nedenle sertifikalar ehliyet olarak kabul edilemez. …
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-01. Atıftan önce tam metni okuyun.
Dipnotlar ve değişiklikler1
[38]Bu maddenin uygulanması ile ilgili olarak Geçici 22 nci Maddeye bakınız.
Madde gerekçeleri2
12/7/2013 tarihli ve 6495 sayılı Kanunun 17. maddesiyle verilen metnin gerekçesi
Teklif eden: 102 milletvekilinin teklifi (TBMM teklif sayfası imza listesi)
1968 tarihli BM Viyana Karayolu Trafik Sözleşmesi hükümleri ve Avrupa Birliği direktifleri göz önünde bulundurularak, sürücü adaylarında aranacak yaş, öğrenim durumu, motorlu taşıt sürücüsü sertifikası alma, sağlık durumu ve deneyim şartlarının günün koşullarına uygun şekilde yeniden belirlenmiştir. Ayrıca, yürürlükten kaldırılan 765 sayılı Türk Ceza Kanununa göre düzenlenmiş olan mevcut madde metninin hükümlülük bakımından 5237 sayılı Türk Ceza Kanununa ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununa uyumu sağlanmıştır. Şartlarına uygun olmadan veya hileli yollarla temin edilmiş sürücü belgelerinin Emniyet Genel Müdürlüğü veya bağlı trafik tescil kuruluşlarınca iptal edileceği ve tekrar sürücü belgesi alınabilmesi için bu maddede aranan şartların yerine getirilmesi ve devamında sınavları başararak yeniden sürücü sertifikası alınması halinde sürücü belgesi verileceği hükme bağlanmaktadır.
41 inci maddede yapılan düzenleme ile sürücü belgesi sahibi kişinin, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 188, 190 ve 191 inci maddeleri, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununun 4 üncü maddesinin 7 nci fıkrası, 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar Hakkında Kanunun 12 nci maddesinin 2 nci ve takip eden fıkralarında belirtilen suçlardan hüküm giymesi halinde bu kayıtlar adli sicilde silininceye kadar sürücü belgelerine el konulması öngörülmüş olup, bu madde yapılan düzenlemelerin yine bu kanunun 48 inci maddesinde uyuşturucu ve alkol etkisi altına araç kullandığı tespit eden sürücülere uygulanacak idari yaptırımları hükümsüz bırakamaması ve bu konuda tereddüt yaşanmaması için 48 inci madde hükümlerinin saklı tutulması amacıyla düzenleme yapılmıştır.
Not: Kanunlaşan metin tasarı/teklif metninden farklıdır (komisyonda ya da Genel Kurulda değiştirilmiştir); gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.
TBMM · S. Sayısı 478, 2/1613 esas numaralı teklifin madde gerekçesi (madde 14), s. 116/12/2019 tarihli ve 7196 sayılı Kanunun 40. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi
(Değişik fıkra: 6/12/2019-7196/40 md.)
Teklif eden: 105 milletvekilinin teklifi (S. Sayısı 144 başlığı: ilk imza sahibi ve 104 milletvekili)
3152 sayılı İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu ile İl Yatırım ve Hizmetlerine İlişkin Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun ile sürücü belgesi hizmetlerine ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğünün yetkileri Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğüne verildiğinden madde ile, 2918 sayılı Kanunun 41 inci maddesinde düzenleme yapılarak maddedeki sürücü belgesi iptalinin belgeyi veren kurum tarafından yapılması düzenlenmektedir.
TBMM · S. Sayısı 144, 2/2368 esas numaralı teklifin madde gerekçesi (madde 42), s. 13İlk kabul ve önceki metinler1
İlk kabul metni
12/7/2013 tarihli ve 6495 sayılı Kanunun 17. maddesiyle bütünüyle değiştirildi.
Sürücü adaylarında aranacak şartlar
Sürücü belgesi alacaklarda aşağıdaki şartlar aranır. a) Yaş şartı : A1 sınıfı sürücü belgesi alacakların 17, A2, B, C, F, G ve H sınıfı sürücü belgesi alacakların 18, Yaşını bitirmiş; D ve E sınıfı sürücü belgesi alacakların ise 22 yaşını bitirmiş ve en az iki yıllık C sınıfı sürücü belgesine sahip olmaları, b) Öğrenim şartları : H sınıfı sürücü belgesi alacakların okur - yazar, diğerlerinin en az ilkokulu bitirmiş bulunmaları, c) Sağlık şartları : Vücut yapısı ve ruh sağlığı bakımından yönetmelikte belirtilen şartlara sahip olmaları, d) Sınavlarda başarı şartları : Yazılı veya test uygulamalı (K sınıfı için sadece yazılı) sınavların başarılması, e) Hükümlü olmama şartları : Sürücü belgesi alacak olanların afla ortadan kaldırılmış olsa bile; 1. Türk Ceza Kanununun; 403, 404, 414, 415, 416/1 - 2, 418/1, 435, 436 ve (50, 51/2, 461/son veya 462 nci maddelerinden biri ile beraber uygulanmadığı hallerde) 448 - 450 nci, ayrıca, 491, 492, 493, 495 - 499, 503, 504, 505, 506, 508, 509 ve 510 uncu maddelerindeki suçlardan hüküm giymemiş olmaları. 2. Aynı Kanunun 416/3, 429, 430, 431, 432 ve (50, 51/2, 461/son veya 462 nci maddeleri ile beraber uygulanmış) 448 - 450, 500, 512, 572/2 nci maddelerinde yazılı suçlardan birden fazla hüküm giymemiş olmaları, f) Aynı sınıf sürücü belgesinin bulunmaması veya belgelerin geri alınmamış olma şartı : Önceden verilmiş aynı sınıf bir başka sürücü belgesinin bulunmaması, sürücü belgelerinin süresiz geri alınmamış olması veya geçici olarak geri alınmış ise sürenin dolmuş bulunması, Zorunludur.
Resmî Gazete · 18 Ekim 1983, Sayı 18195Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.