Genel Kurallar
KTK Madde 48 — Alkol, uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin etkisi altında araç sürme yasağı:
Alkol, uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin etkisi altında araç sürme yasağı:Değişik
(Değişik: 24/5/2013 - 6487/19 md.)
Uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri almış olan sürücüler ile alkollü olan sürücülerin karayolunda araç sürmeleri yasaktır.
Uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin kullanılıp kullanılmadığı ya da alkolün kandaki miktarını tespit amacıyla, kollukça teknik cihazlar/test kitleri kullanılır.[43]
Kişinin yaralanmalı veya ölümlü ya da kollukça müdahil olunan maddi hasarlı trafik kazasına karışması hâlinde, ikinci fıkrada belirtilen muayeneye tabi tutulması zorunludur. Teknik cihaz ile yapılan ölçüme itiraz eden veya bu cihaz ile ölçüm yapılmasına müsaade etmeyen bu sürücüler, en yakın adli tıp kurumuna veya adli tabipliğe veya Sağlık Bakanlığına bağlı sağlık kuruluşlarına götürülerek uyuşturucu veya uyarıcı madde ya da alkol tespitinde kullanılmak üzere vücutlarından kan, tükürük veya idrar gibi örnekler alınır. Bu işlem bakımından 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 75 inci maddesi hükümleri, beşinci fıkrası hariç olmak üzere uygulanır.
Trafik kazası sonucunda kişinin ölmesi veya teknik cihaza üfleyemeyecek kadar yaralanmış olması hâlinde, üçüncü fıkra hükümlerine göre bu kişilerden kan, tükürük veya idrar gibi örnekler alınır.
Yapılan tespit sonucunda, 0.50 promilin üzerinde alkollü olarak araç kullandığı tespit edilen sürücüler hakkında, fiili bir suç oluştursa bile, 25.000 Türk lirası idari para cezası verilir ve sürücü belgesi altı ay süreyle geri alınır. Hususi otomobil dışındaki araçları alkollü olarak kullanan sürücüler bakımından promil alt sınırı 0.21 olarak uygulanır. Alkollü olarak araç kullanma nedeniyle sürücü belgesi geri alınan kişiye, son ihlalin gerçekleştiği tarihten itibaren geriye doğru beş yıl içinde; ikinci defasında 50.000 Türk lirası idari para cezası verilir ve sürücü belgeleri iki yıl süreyle, üç veya üçten fazlasında ise, 150.000 Türk lirası idari para cezası verilir ve sürücü belgeleri her seferinde beşer yıl süreyle geri alınır. Sürücü belgelerinin herhangi bir nedenle geçici olarak geri alınmış olması hâlinde belirtilen süreler, geçici alma süresinin bitiminde başlar.[44]
Yapılan tespit sonucunda, 1.00 promilin üzerinde alkollü olduğu tespit edilen sürücüler hakkında ayrıca Türk Ceza Kanununun 179 uncu maddesinin üçüncü fıkrası hükümleri uygulanır.
Hususi otomobil sürücüleri bakımından 0.50 promilin, diğer araç sürücüleri bakımından 0.20 promilin üzerinde alkollü olan sürücülerin trafik kazasına sebebiyet vermesi hâlinde, ayrıca Türk Ceza Kanununun ilgili hükümleri uygulanır.
(Değişik sekizinci fıkra:12/2/2026-7574/12 md.) Uyuşturucu veya uyarıcı madde aldığı tespit edilen sürücülere 150.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve sürücü belgesi iptal edilir. Bu kişiler hakkında ayrıca Türk Ceza Kanunu hükümleri uygulanır. Bu fıkra kapsamında sürücü belgesi iptal edilenlerin tekrar sürücü belgesi alabilmeleri için sürücü kurslarına devam etmeleri ve yapılan sınavlarda başarılı olarak motorlu taşıt sürücüsü sertifikası almaları gerekir. Bu kişilerin sürücü kurslarında eğitime başlayabilmeleri için; belgenin iptal edildiği tarihten itibaren en az beş yıl geçmiş olması, bu Kanun kapsamında verilen idari para cezalarının tamamının tahsil edilmiş olması, sürücülerin psiko-teknik değerlendirmeden geçmesi ve resmî sağlık kurumlarından sürücülüğe engel hâli bulunmadığını gösteren sağlık kurulu raporunun sürücü kursuna ibrazı zorunludur.
(Değişik dokuzuncu fıkra:12/2/2026-7574/12 md.) Uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin kullanılıp kullanılmadığının ya da alkolün kandaki miktarının kolluk tarafından tespit edilmesi için ölçüm yaptırmayan sürücülere 150.000 Türk lirası idari para cezası verilir ve sürücü belgesi beş yıl süreyle geri alınır.
Sürücünün uyuşturucu veya uyarıcı madde kullandığından şüphe edilmesi hâlinde 5271 sayılı Kanunun adli kolluğa ilişkin hükümleri uygulanır.
Alkollü olarak araç kullanması nedeniyle son ihlalin gerçekleştiği tarihten itibaren geriye doğru beş yıl içinde sürücü belgeleri ikinci defa geri alınan sürücüler Sağlık Bakanlığınca, usul ve esasları İçişleri, Millî Eğitim ve Sağlık bakanlıklarınca çıkarılacak yönetmelikte gösterilen sürücü davranışlarını geliştirme eğitimine; üç veya üçten fazla geri alınan sürücüler ise psiko-teknik değerlendirmeye ve psikiyatri uzmanının muayenesine tabi tutulurlar.
(Değişik onikinci fıkra:12/2/2026-7574/12 md.) Sürücü belgelerinin geçici geri alma ve iptal işlemleri bu Kanunun 6 ncı maddesinde sayılan görevliler tarafından yapılır.
(Değişik onüçüncü fıkra:12/2/2026-7574/12 md.) Bu madde hükümlerine göre geçici olarak geri alınan sürücü belgelerinin iade edilebilmesi için ilgili kişi hakkında bu Kanun kapsamında verilen idari para cezalarının tamamının tahsil edilmiş olması şarttır.
(Ek fıkra:12/2/2026-7574/12 md.) Beşinci veya dokuzuncu fıkraların sürücülerce; 4925 sayılı Kanun, 5216 sayılı Kanun ve 5393 sayılı Kanun kapsamında yük ve yolcu taşımacılığı yapılan araçları kullanırken son ihlalin gerçekleştiği tarihten itibaren geriye doğru beş yıl içinde toplamda üç defa ihlal edilmesi halinde sürücünün sürücü belgesi iptal edilir. Bu fıkra kapsamında sürücü belgesi iptal edilenlerin tekrar sürücü belgesi alabilmeleri için sürücü kurslarına devam etmeleri ve yapılan sınavlarda başarılı olarak motorlu taşıt sürücüsü sertifikası almaları gerekir. Bu kişilerin sürücü kurslarında eğitime başlayabilmeleri için; belgenin iptal edildiği tarihten itibaren iptal nedenlerinde yer alan geri alma süreleri kadar zamanın geçmiş olması, bu Kanun kapsamında verilen idari para cezalarının tamamının tahsil edilmiş olması, sürücülerin psiko-teknik değerlendirmeden geçmesi ve resmî sağlık kurumlarından sürücülüğe engel hâli bulunmadığını gösteren sağlık kurulu raporunun sürücü kursuna ibrazı zorunludur.
Alkol, uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin tespiti için kullanılacak teknik cihazların/test kitlerinin sahip olacağı asgari koşullar ile diğer usul ve esaslar yönetmelikte gösterilir.[45]
İçtihatlar
KTK 48/11 karar
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
E. 2025/2402 · K. 2025/4431 · 23.06.2025
2918 sayılı KTK'nın 48/1. maddesi, 11.06.2013 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren 6487 sayılı Bazı Kanunlar ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 19. maddesi ile değiştirilmesinden önceki halinde, "....alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmeleri yasaktır..." hükmünü düzenlemişti. Ancak, 11.06.2013 tarihinde yapılan değişiklikle Kanunun 48. maddesinin birinci fıkrasında, "...Uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri almış olan sürücüler ile alkollü olan sürücülerin karayolunda araç sürmeleri yasaktır..." hükmü getirilmiştir. …
KTK 48/52 karar
Yargıtay 10. Ceza Dairesi
E. 2023/17405 · K. 2025/4544 · 21.04.2025
A. 20.06.2022 tarihinde saat 15.20 sıralarında Bergama Bölge Trafik Denetleme Şube Müdürlüğünce yapılan kontrolde durdurulan araç sürücüsü ...'nun 1.24 promil alkollü tespit edilmesi üzerine, kabahatliye 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 48/5. maddesi uyarınca idari para cezası uygulanarak sürücü belgesine 6 ay süre ile el konulmasına karar verildiği,
Yargıtay 7. Ceza Dairesi
E. 2022/543 · K. 2022/648 · 17.01.2022
b) Yapılan ölçüm sonucunda yasal sınırların üzerinde alkollü olarak araç kullandığı tespit edilen sürücüye 2918 sayılı Kanunun 48 inci maddesinin beşinci fıkrasında belirtilen miktarlarda idari para cezası verilerek, son ihlalin gerçekleştiği tarihten itibaren geriye doğru beş yıl içinde sürücü belgeleri birinci defasında altı ay, ikinci defasında iki yıl, üç veya üçten fazlasında ise her seferinde beşer yıl süreyle geri alınır.." şeklindeki düzenlemelerin yer aldığı, somut olayımızda ise, Sağlık Bilimleri Üniversitesi ... …
KTK 48/81 karar
Yargıtay 10. Ceza Dairesi
E. 2024/243 · K. 2025/7643 · 08.07.2025
Karayolları Trafik Kanunu'nun 48/8. maddesi uyarınca uygulanan idari para cezası ve sürücü belgesinin geri alınmasına dair işlemlerin kanuna uygun olduğu, her ne kadar sürücü belgesinin geri alınmasına ilişkin tutanakta geri alma süresi "1827" gün olarak belirtilmiş ise de; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 48/8. maddesinde açık bir şekilde sürücü belgesinin geri alınma süresinin "5 yıl" olarak belirlendiği, kanuni dayanağı bulunmayan gün hesabıyla idari yaptırıma karar verilmesinin hatalı olması nedeniyle itirazı inceleyen mercii İnebolu Sulh Ceza Hakimliğince itirazın kabulüne karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,
KTK 48/92 karar
Yargıtay 7. Ceza Dairesi
E. 2024/1900 · K. 2026/679 · 02.02.2026
… “...Dosya kapsamına göre, ... Bölge Trafik Denetleme İstasyon Amirliği görevlileri tarafından 29/01/2023 tarihinde saat 04:09 sıralarında yapılan kontrolde aracı durdurulan 59 420 plakalı araç sürücüsü olan kabahatlinin alkol ölçer cihaz ile nefes ölçümünü reddetmesi üzerine hakkında teknik cihazların kullanılmasını kabul etmemesi nedeniyle 2918 sayılı Kanun’un 48/9. maddesi uyarınca uygulanan idari yaptırım kararına yönelik yaptığı başvuru üzerine, ... 1. Sulh Ceza Hâkimliğince "... muterizin 29/01/2023 tarih saat 05:32'da (lab kabul zamanı) ... Devlet Hastanesinde kan testi verdiği ve kan testinde alkol oranının 0 olduğunun anlaşıldığı Karayolları Trafik Yönetmeliği 97. …
Yargıtay 7. Ceza Dairesi
E. 2022/13543 · K. 2023/5969 · 13.06.2023
Dosya kapsamına göre, 2918 sayılı Kanun'un 48 inci maddesinin dokuzuncu fıkrasına aykırılık nedeniyle kabahatlinin aday ... belgesinin iptal edildiği görülmekle, Ankara Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü tarafından tanzim olunan ... belgesi geri alma tutanağının ve 3.836,00 TL idari para cezasının iptaline yönelik olarak yapılan başvuruyu inceleme görevinin, Uyuşmazlık Mahkemesi'nin 26/10/2020 tarih, 2020/579 Esas - 2020/597 Karar sayılı ilamında belirtildiği şekli ile idari yargıya ait olması nedeni ile yapılan başvurunun 5326 sayılı Kanunun 28/1-b maddesi uyarınca görev yönünden reddine karar verilmesi gerektiği belirlenmiş, inceleme konusu karar hakkında bu yönden de kanun yararına bozma…
Madde geneli4 karar
Yargıtay 12. Ceza Dairesi
E. 2022/7706 · K. 2023/2836 · 12.09.2023
… Adalet Bakanlığı İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nin raporunda; sanık ...'ın gerçekleşen kazada alt düzeyde tali kusurlu olduğunun, müteveffa sürücü ...'ın ise asli kusurlu olduğunun belirtildiği, 28/08/2020 tarihli rapor ile 15/09/2020 tarihli rapor arasında oluşan çelişkinin giderilmesi amacıyla mahkememizce yeniden rapor tanzim ettirildiği, 24/03/2021 tarihli İstanbul 21.Ağır Ceza Mahkemesince görevlendirilen bilirkişilerce düzenlenmiş Bilirkişi H.R.'nda; tüm hususlar birlikte değerlendirildiğinde; sanığın aracıyla yaptığı hız, kısa farın aydınlatma mesafesi, sanığın aracıyla durma mesafesi ve müteveffanın aracında herhangi bir aydınlatma ekipmanının aktif…
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi
E. 2021/20022 · K. 2022/17884 · 27.12.2022
KTK'nın 48. maddesinde yasaklamayı düzenleyen ilk fıkrasında, alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli araç sürme yeteneklerini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmeleri yasaklanmış olup, aynı maddenin 2. fıkrasındaki yönetmelik düzenlenmesine olanak tanıyan hükümde, yasaklama yetkisi yönetmeliğe bırakılmış olmadığından, Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin 97. maddesinde, yukarıda anılan yasa hükmü tekrarlandıktan ve müteakip, uyuşturucu veya keyif verici maddeler ile alkollü içkilerin oranlarının ne şekilde saptanacağı belirlendikten sonra, yasada yer alan hükmü dikkate almadan salt 0,50 promilin üstünde alınan alkol miktarına göre araç kullanma yasağı getirilmesinin yasal dayanağı…
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi
E. 2021/16056 · K. 2022/12145 · 12.10.2022
2918 Sayılı KTK madde 48 – (Değişik : 24/5/2013 - 6487/19 md.)'de; uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri almış olan sürücüler ile alkollü olan sürücülerin karayolunda araç sürmelerinin yasak olduğu belirtilmiştir.
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi
E. 2021/10734 · K. 2022/7228 · 18.04.2022
Bununla birlikte, Kasko Sigortası Genel Şartlarının A.5.5 maddesinin dayanağını teşkil eden KTK'nun 48. maddesinin yasaklamayı düzenleyen ilk fıkrasında, alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli araç sürme yeteneklerini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmeleri yasaklanmış olup, aynı maddenin 2. fıkrasındaki yönetmelik düzenlenmesine olanak tanıyan hükümde, yasaklama yetkisi yönetmeliğe bırakılmış olmadığından, Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 97. maddesinde, yukarıda anılan yasa hükmü tekrarlandıktan ve müteakip, uyuşturucu veya keyif verici maddeler ile alkollü içkilerin oranlarının ne şekilde saptanacağı belirlendikten sonra, yasada yer alan hükmü dikkate almadan salt 0,50…
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-01. Atıftan önce tam metni okuyun.
Dipnotlar ve değişiklikler3
[43]12/2/2026 tarihli ve 7574 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle bu fıkrada yer alan “teknik cihazlar” ibaresi “teknik cihazlar/test kitleri” şeklinde değiştirilmiştir.
[44]12/2/2026 tarihli ve 7574 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle bu fıkrada yer alan “700 Türk Lirası” ibaresi “25.000 Türk lirası” şeklinde, “877 Türk Lirası” ibaresi “50.000 Türk lirası” şeklinde, “1.407 Türk Lirası” ibaresi “150.000 Türk lirası” şeklinde değiştirilmiştir.
[45]12/2/2026 tarihli ve 7574 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle bu fıkrada yer alan “teknik cihazların” ibaresi “teknik cihazların/test kitlerinin” şeklinde değiştirilmiştir.
Madde gerekçeleri3
24/5/2013 tarihli ve 6487 sayılı Kanunun 19. maddesiyle verilen metnin gerekçesi
- Anayasa Mahkemesinin 29/12/2011 tarihli ve 2010/104 Esas, 2011/180 sayılı Kararı çerçevesinde 2918 sayılı Kanunun alkol, narkotik veya psikotrop maddelerinin etkisi altında araç sürme yasağına ilişkin idari yaptırımların tekrar belirlenmesini amaçlayan bir düzenleme, yeni çerçeve 20 nci madde olarak kabul edilmiştir.
Not: Teklifte 2918 sayılı Kanuna ilişkin hüküm ve madde gerekçesi yoktur; madde Plan ve Bütçe Komisyonu Alt Komisyonunca eklenmiştir. Metin alt komisyon raporundaki açıklamadır. Madde Genel Kurulda önergeyle yeniden düzenlenmiştir; önergenin gerekçesi aşağıdadır.
TBMM · S. Sayısı 463 (2/1524), Plan ve Bütçe Komisyonu Alt Komisyon raporu (alt komisyonca eklenen hükmün açıklaması; madde gerekçesi değildir), s. 14Alkolün kandaki miktarını tespit amacıyla, kollukça teknik cihazlar kullanılmasını kabul etmeyen sürücüler önceki düzenlemede 1.00 promil alkollü olarak sayılırken, bu düzenlemenin hukuki açıdan problemlere yol açabileceği göz önünde bulundurularak, teknik cihaz kullanılmasını kabul etmeyen sürücülere idari para ceza verilmesi öngörülmüştür.
Mevcut uygulamada Yönetmelik ile düzenlenen promil değerleri Kanuna taşınmıştır. Diğer fıkralar bu doğrultuda hukuk tekniği açısından yeniden düzenlenmiştir.
Not: Genel Kurulda kabul edilen önergenin gerekçesidir (önerge 20 nci maddeyle değiştirilen 48 inci maddeyi yeniden düzenler; madde kanunun 19 uncu maddesi olmuştur).
TBMM · Genel Kurul tutanağı, 24 üncü Dönem 3 üncü Yasama Yılı 109 uncu Birleşim (23.5.2013), Genel Kurulda kabul edilen önergenin gerekçesi, s. 9912/2/2026 tarihli ve 7574 sayılı Kanunun 12. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi
12/2/2026 tarihli ve 7574 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle bu fıkrada yer alan “teknik cihazlar” ibaresi “teknik cihazlar/test kitleri” şeklinde değiştirilmiştir.
Teklif eden: 145 milletvekilinin teklifi (S. Sayısı 214 başlığı: adı yazılan 2 milletvekili ile 143 milletvekili)
Uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin kullanılıp kullanılmadığının tespiti için trafik zabıtasınca test kitleri kullanıldığından madde metnine bu ifade eklenmektedir. Alkollü ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde etkisi altında araç kullanımını engellemek amacıyla bu kabahatlere ilişkin yaptırımlar ile uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin kullanılıp kullanılmadığı ya da alkolün kandaki miktarını tespit amacıyla kollukça ölçüm yapılmasını kabul etmeyen sürücülere uygulanan idari yaptırımlar caydırıcılığın sağlanması amacıyla ağırlaştırılmaktadır. 2918 sayılı Kanunun bazı maddelerinde “trafik idari para cezası” bazı maddelerinde ise “idari para cezası” ibaresi yer almaktadır. Düzenlemeyle geri alınan sürücü belgelerinin iade edilebilmesi veya iptal edilen sürücü belgelerinin yeniden alınabilmesi için bu Kanun kapsamında 114 üncü maddede sayılan yetkililerce uygulanan hem trafik idari para cezalarının hem de idari para cezalarının tamamının tahsil edilmesi gerekecektir.
Not: Madde komisyonda değiştirilerek kabul edilmiştir; gerekçe tasarı/teklif metnine aittir.
TBMM · S. Sayısı 214, 2/3138 esas numaralı teklifin madde gerekçesi (madde 12), s. 13İlk kabul ve önceki metinler1
İlk kabul metni
24/5/2013 tarihli ve 6487 sayılı Kanunun 19. maddesiyle bütünüyle değiştirildi.
Alkollü içki, uyuşturucu veya keyif verici maddelerin etkisi altında araç sürme yasağı
Uyuşturucu veya keyif verici maddeleri almış olanlar ile alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmeleri yasaktır. Uyuşturucu veya keyif verici maddelerin cinsleri ile alkollü içkilerin etki dereceleri ve kandaki miktarları, tespit usulleri ve muayene şartları hazırlanacak yönetmelikte Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığının görüşüne uygun olarak düzenlenir. Bu madde hükmüne uymayan sürücüler derhal araç kullanmaktan men olunur. Bunlardan yönetmelikte belirtilen miktarın üzerinde alkollü içki kullandığı tespit olunanlar; ikibin liradan beşbin liraya kadar hafif para cezası ve onbeş günden iki aya kadar hafif hapis cezası, tekrarında beşbin liradan onbin liraya kadar hafif para cezası ve bir aydan üç aya kadar hafif hapis cezası ile cezalandırılırlar ve sürücü belgeleri bir aydan üç aya kadar geri alınır. Uyuşturucu veya keyif verici maddeleri alarak araç kullananlar ise beşbin liradan onbin liraya kadar hafif para cezası ve iki aydan altı aya kadar hafif hapis cezası ile cezalandırılırlar ve sürücü belgeleri süresiz olarak geri alınır.
Resmî Gazete · 18 Ekim 1983, Sayı 18195Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.