İdari Davalarda Yetki ve Bağlantı ile Görevsizlik ve Yetkisizlik Hallerinde Yapılacak İşlemler
İYUK Madde 34 — Taşınmaz mallara ilişkin davalarda yetki:
Taşınmaz mallara ilişkin davalarda yetki:Değişik[27]
(Değişik: 10/6/1994-4001/16 md.)
1. İmar, kamulaştırma, yıkım, işgal, tahsis, ruhsat ve iskan gibi taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasında veya bunlara bağlı her türlü haklara veya kamu mallarına ilişkin idari davalarda yetkili mahkeme taşınmaz malların bulunduğu yer idare mahkemesidir.
2. Köy, belediye ve özel idareleri ilgilendiren mevzuatın uygulanmasına ilişkin davalarla sınır uyuşmazlıklarında yetkili mahkeme, mülki idari birimin, köy, belediye veya mahallenin bulunduğu yahut yeni bağlandığı yer idare mahkemesidir.
İçtihatlar
İYUK 34/14 karar
Danıştay 13. Daire
E. 2016/2232 · K. 2016/2042 · 30.05.2016
… 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 34/1. maddesi uyarınca, taşınmaz üzerinde lisanssız elektrik üretimine yönelik olarak davacı şirket tarafından yapılan bağlantı başvurusunun, hat kapasitesi nedeniyle reddedilmesine ilişkin işlemin iptaline ilişkin olduğundan, davanın görüm ve çözümünde taşınmazın bulunduğu Nevşehir ilinin yargı çevresi bakımından bağlı olduğu Kayseri İdare Mahkemesi'nin yetkili olduğuna karar verildiği; 'nin 26.04.2016 tarih ve E:2016/401, K:2016/469 sayılı kararıyla da; davanın görüm ve çözümünün 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 34. maddesi ile bir ilgisinin olmadığı, aynı Kanun'un 32. maddesi ile ilgili olduğu, bu nedenle dava konusu işlemi tesis…
Danıştay 14. Daire
E. 2011/13018 · K. 2011/1728 · 18.10.2011
Olayda, anılan işlemlere karşı açılan dava 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 34. maddesinin 1.fıkrasında yer alan"...ruhsat ve iskan gibi taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasından veya bunlara bağlı her türlü haklara veya kamu mallarına ilişkin" bir dava niteliğini haiz olduğundan bu maddede düzenlenen yetki kuralı uyarınca uyuşmazlığın taşınmazın bulunduğu yer İdare Mahkemesinde görülmesi gerekmektedir.
Danıştay 13. Daire
E. 2024/3575 · K. 2025/205 · 15.01.2025
… İdare Mahkemesinin 12/12/2024 tarih ve E:2024/2022, K:2024/622 sayılı kararıyla; uyuşmazlığın, 2577 sayılı Kanun'un 34. maddesinin birinci fıkrası kapsamında imar, kamulaştırma, yıkım, işgal, tahsis, ruhsat ve iskân gibi taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasına veya taşınmaza bağlı hak kapsamında bulunan bir işleme yönelik olmadığı, taşınmaz hukukuna ilişkin herhangi bir kuralla ilgili olmaksızın, taşınmazın açık artırma yoluyla satışı ihalesinin idarece iptal edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Kentsel Dönüşüm Başkanlığı işleminin iptaline yönelik olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın çözümünde 2577 sayılı Kanun'un 32.…
Danıştay 13. Daire
E. 2025/2090 · K. 2025/2634 · 12.09.2025
İdari dava türlerinden olan iptal davalarında, yetkili mahkemenin tespitinde kural olarak 32. maddede belirlenen ilkenin uygulanmasının esas olduğu; bu genel kuraldan ayrılmanın ancak istisna öngören özel bir yetki kuralının varlığı halinde mümkün olduğu; 2577 sayılı Kanun'un 34. maddesinde düzenlenen özel yetki kuralının ise taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasını veya taşınmaza bağlı hakları konu alan işlemlere karşı açılan davalara yönelik olduğu açıktır.
Madde geneli2 karar
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi
E. 2009/12705 · K. 2010/8283 · 07.07.2010
Ayrıca İdari Yargılama Usulü Kanunu'nu 34/2. maddesinde "Köy, belediye ve özel idareleri ilgilendiren mevzuatın uygulanmasına ilişkin davalarla sınır uyuşmazlıklarında yetkili mahkeme, mülki idari birimin, köy, belediye veya mahallenin bulunduğu yahut yeni bağlandığı yer idare mahkemesidir." biçiminde düzenleme yer almaktadır.
Danıştay 13. Daire
E. 2010/3670 · K. 2011/557 · 11.02.2011
Davanın, taraflar arasında imzalanmış olan sözleşmenin süresinin uzatımına ilişkin … Anonim Şirketi (…) Yönetim Kurulu kararının iptali istemiyle açılmış olması ve 2577 sayılı Kanun'un yukarıda belirtilen 34. maddesinin 1. maddesi kapsamında değerlendirilecek nitelikte bulunmaması nedeniyle, uyuşmazlığın, 2577 sayılı Kanunun 32. maddesinin 1. bendinde düzenlenen genel yetki kuralı uyarınca, dava konusu işlemi tesis eden … Genel Müdürlüğü'nün bulunduğu yer olan Ankara İdare Mahkemesince çözümlenmesi gerekmektedir.
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-02. Atıftan önce tam metni okuyun.
Dipnotlar ve değişiklikler1
[27]Bu madde başlığı, 10/6/1994 tarih ve 4001 sayılı Kanunun 16 ncı maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
Madde gerekçeleri1
10/6/1994 tarihli ve 4001 sayılı Kanunun 16. maddesiyle verilen metnin gerekçesi
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
Tek fıkra halinde düzenlenmiş bulunan 34 üncü madde iki fıkra halinde düzenlenerek, 2 nci fıkrayla; köy, belediye ve özel idareleri ilgilendiren mevzuatın uygulanmasına ilişkin davalarla, sınır uyuşmazlıklarında yetkili mahkeme: mülkî idarî birimin, köy, belediye veya mahallenin bulunduğu yahut yeni bağlandığı yer idare mahkemesi yapılmaktadır.
Bu suretle, mahallinde daha kolay ve daha az masrafla çözümlenmesi gereken davalar, Ankara idare mahkemelerinin görev ve yetki alanından çıkartılarak, bu uyuşmazlıkların o yerlerdeki idare mahkemelerinde çözümlenmesine olanak sağlanmaktadır. Bu değişiklikle, yargılama hukukunun temel prensiplerinden olan usul ekonomisine riayet edilmiş olmaktadır.
Not: Bu değişiklik tasarının 15 inci maddesidir; Adalet Komisyonunca 16 ncı madde olarak aynen kabul edilmiştir. Sayfa taranmış görüntüdür; metin görüntüyle sözcük sözcük okunarak yazılmıştır.
TBMM · S. Sayısı 409 (1/637, 2/908; 19 uncu Dönem 115 inci Birleşim tutanağına ekli), Hükümet tasarısının madde gerekçesi (madde 15), s. 6İlk kabul ve önceki metinler1
İlk kabul metni
10/6/1994 tarihli ve 4001 sayılı Kanunun 16. maddesiyle bütünüyle değiştirildi.
Taşınmaz Mallara İlişkin Davalarda Yetki
İmar, kamulaştırma, yıkım, işgal, tahsis, ruhsat ve iskân gibi taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasında veya bunlara bağlı her türlü haklara veya kamu mallarına ilişkin idari davalarda yetkili mahkeme, taşınmaz malların bulunduğu yer idare mahkemesidir.
Resmî Gazete · 20 Ocak 1982, Sayı 17580Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.