Coğrafi İşaret ve Geleneksel Ürün Adı · Hükümsüzlük
SMK Madde 51 — Hükümsüzlüğün etkisi
Hükümsüzlüğün etkisi
(1) Mahkeme tarafından coğrafi işaretin veya geleneksel ürün adının hükümsüzlüğüne karar verilmesi hâlinde, tescil edilen coğrafi işarete ve geleneksel ürün adına bu Kanunla sağlanan koruma hiç doğmamış sayılır.
(2) Coğrafi işaretin veya geleneksel ürün adının kullanım hakkı sahiplerinin kötüniyetli hareket etmesinden zarar görenlerin tazminat talepleri saklı kalmak üzere, coğrafi işaretin veya geleneksel ürün adının hükümsüzlüğü kararının geriye dönük etkisi aşağıdaki durumları etkilemez:
a) Karardan önce tescilin sağladığı haklara tecavüz sebebiyle verilen kesinleşmiş ve uygulanmış kararlar.
b) Karardan önce kurulmuş ve uygulanmış sözleşmeler.
(3) İkinci fıkranın (b) bendi kapsamındaki sözleşmeler uyarınca ödenmiş bedelin, hakkaniyet gereği kısmen ya da tamamen iadesi istenebilir.
(4) Kesinleşmiş mahkeme kararı mahkemece resen Kuruma bildirilir. Hükümsüz kılınan coğrafi işaret veya geleneksel ürün adı, sicilden terkin edilir ve terkine ilişkin bilgi Bültende yayımlanır.
İçtihatlar
SMK 51/41 karar
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
E. 2025/72 · K. 2026/724 · 30.04.2026
… tescilli ... nolu ... markasının tüm sınıflar yönünden kötüniyetli tescil ve ileri sürülen tüm hükümsüzlük hallerinin somut olayda gerçekleşmiş olması gözetilerek HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE, Kararın kesinleşmesini müteakip kesinleşmiş karar örneğinin ilgili sicile işlenmek üzere Türk Patent ve Marka Kurumuna gönderilmesine,( 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 51/4.maddesi uyarınca ) keza davalıların eyleminin davacının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabete neden olduğunun tespitine, eylemlerin durdurulmasına, önlenmesine, Karar kesinleştiğinde https //www...com.tr/ alan adının erişime kapatılmasına, bu yönde BTK ye müzekkere yazılmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmesi…
Madde geneli4 karar
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
E. 2025/1213 · K. 2025/5700 · 25.09.2025
… Bebekler için kundak örtüleri. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetlerinin de çıkarıldığını, oysa dava konusu başvuru ile müvekkilinin markaları arasında 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 51/-ç hükmü anlamında benzerlik bulunduğunu, ayrıca dava konusu başvuru kapsamında bırakılan tüm hizmetler yönünden SMK'nın 6/1 maddesi uyarınca iltibas koşullarının da oluştuğunu ileri sürerek YİDK’in 2021-M-4657 sayılı kararının iptaline, dava konusu markanın tescili halinde hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
E. 2023/1599 · K. 2025/727 · 27.05.2025
G E R E K Ç E:Asıl dava, SMK’nun 6/1, 6/3 ve 6/9. maddeleri uyarınca açılan marka hükümsüzlüğü davası, birleşen dava ise marka hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, önlenmesi, maddi ve manevi tazminat davasıdır.Mahkemece asıl ve birleşen davaların kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı asıl ve birleşen davada davacı vekili istinaf yargı yoluna başvurmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Her ne kadar davacı tarafça, asıl davayla ilgili davacıya ait "..." markasının tanınmış marka olduğu, davalının markasını kötüniyetle tescil ettirdiği ve bu nedenle davalının…
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
E. 2024/1703 · K. 2026/578 · 15.04.2026
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, dosya kapsamı deliller, TPMK kayıtları, bilirkişi rapor ve ek raporları birlikte değerlendirildiğinde, öncelikle hükümsüzlük yönünden davalıya ait ... tescil nolu "..." ibareli markanın önceki tarihli davacıya ait ... nolu "..." , ... nolu "... ..." , ... nolu "..." , ... nolu "..." , ... nolu "..." , ... nolu "..." markası ile koruma altına alınan aynı/aynı türden/benzer emtialar nedeniyle bilirkişi raporunda belirtilen emtialar yönünden SMK 6/1 maddesi kapsamında ürünlerin olağan alıcıları nezdinde davacı markaları ile bağlantı kurma ihtimali dahil, karıştırılma ihtimaline sebep olacağından ... tescil nolu markanın tescilli olduğu…
Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
E. 2022/1716 · K. 2024/1890 · 27.11.2024
… Bebekler için kundak örtüleri. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetlerinin de çıkarıldığını, oysa dava konusu başvuru ile müvekkilinin markaları arasında SMK'nın 51/-ç maddesi anlamında benzerlik bulunduğunu, ayrıca dava konusu başvuru kapsamında bırakılan tüm hizmetler yönünden SMK'nın 6/1 maddesi uyarınca iltibas koşullarının da oluştuğunu ileri sürerek, YİDK’nın 2021-M-4657 sayılı kararının iptaline, dava konusu başvurunun tescili halinde hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-01. Atıftan önce tam metni okuyun.
Madde gerekçeleri1
İlk kabul gerekçesi
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
Madde ile, hükümsüzlük kararının hukuki sonuçları düzenlenmiştir.
Maddenin birinci fıkrasında, mahkemece coğrafi işaretin veya geleneksel ürün adının hükümsüzlüğüne karar verildiğinde, tescilli coğrafi işarete ve geleneksel ürün adına Kanunla sağlanan korumanın hiç doğmamış sayılacağı düzenlenmiştir.
Maddenin ikinci fıkrasında, coğrafi işaretin veya geleneksel ürün adının kullanım hakkı sahiplerinin kötüniyetli hareket etmesinden zarar görenlerin tazminat talepleri saklı kalmak üzere, hükümsüzlük kararının etkilemeyeceği haller düzenlenmiştir.
Maddenin üçüncü fıkrasında, tescilin hükümsüzlüğüne karar verilmeden önce kurulmuş ve uygulanmış sözleşmeler uyarınca ödenmiş bedelin hakkaniyet gereği kısmen veya tamamen iadesinin istenebileceği düzenlenmiştir.
Maddenin dördüncü fıkrasında, kesinleşmiş mahkeme kararının mahkemece resen Enstitüye bildirileceği; kararın bildiriminden sonra hükümsüz kılınan coğrafi işaret veya geleneksel ürün adının, Enstitü tarafından sicilden terkin edileceği ve terkine ilişkin bilginin Bültende yayımlanacağı düzenlenmiştir.
Not: Madde komisyonda değiştirilerek kabul edilmiştir; gerekçe tasarı/teklif metnine aittir. Sıra sayısının madde gerekçesi sayfaları taranmış görüntüdür; metin OCR (Tesseract tessdata_best, 300 dpi) ile okunup görüntüyle sözcük sözcük karşılaştırılarak yazılmıştır.
TBMM · S. Sayısı 341, 1/699 esas numaralı tasarının madde gerekçesi (madde 51), s. 29Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.