Tasarım
SMK Madde 81 — Tasarım hakkına tecavüz sayılan fiiller
Tasarım hakkına tecavüz sayılan fiiller
(1) Aşağıda belirtilen fiiller tasarım hakkına tecavüz sayılır:
a) Tasarım sahibinin izni olmaksızın bu Kanun hükümlerine göre koruma kapsamındaki bir tasarımın kullanıldığı veya uygulandığı ürünün aynısını veya genel izlenim itibarıyla ayırt edilemeyecek kadar benzerini üretmek, piyasaya sunmak, satmak, sözleşme yapmak için öneride bulunmak, ticari amaçla kullanmak veya bu amaçlarla bulundurmak, başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak, ithal işlemine tabi tutmak.
b) Tasarım sahibi tarafından lisans yoluyla verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu hakları üçüncü kişilere devretmek.
c) Tasarım hakkını gasp etmek.
(2) Başvuru, 65 inci maddeye göre tescil edilerek yayımlandığı takdirde, tescil sahibi, tasarım hakkına yönelik olarak bu maddede sayılan tecavüzlerden dolayı hukuk davası açma hakkına sahiptir. Tecavüz eden, başvurudan ve kapsamından haberdar edilmişse başvurunun yayımlanmış olmasına bakılmaz. Tecavüz edenin kötüniyetli olduğuna mahkeme tarafından hükmolunursa yayımdan önce de tecavüzün varlığı kabul edilir.
(3) Koruma kapsamındaki tasarımın tescilli olduğuna ilişkin kaydın ürün, ambalaj veya fatura üzerine konulmamış olması, bu maddede sayılan fiilleri tasarım hakkına tecavüz olmaktan çıkarmaz.
(4) Tescilsiz tasarımlar için, tasarım 57 nci maddeye göre kamuya sunulduğu takdirde, hak sahibi, tasarım hakkına yönelik ihlallerden dolayı dava açmaya yetkilidir.
İçtihatlar
SMK 81/11 karar
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi
E. 2023/1147 · K. 2025/1603 · 27.11.2025
… "Dosya kapsamı deliller, TPMK kayıtları, bilirkişi rapor ve ek raporu birlikte değerlendirildiğinde; davacı vekiline davalıya ait ürün olarak bildirdiği ve dosyaya ibraz edip üzerine bilirkişi incelemesi yapılan bir adet ürünün davalıya ait olup olmadığının tespit edilemediği, davacı tarafça dava açılmaktan önce veya davanın başında herhangi bir delil tespiti yapılmadığı gibi keşif deliline ve ticari defterlere delil olarak dayanmadığı, bu haliyle davalının davacı adına tescilli tasarım tescili koruma kapsamında 6769 sayılı SMK'nın 81/1. maddesi kapsamında davalının herhangi bir eyleminin ispatlanamadığı anlaşılmakla, davacının davasının REDDİNE" karar vermiştir.
SMK 81/22 karar
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
E. 2025/6737 · K. 2026/4032 · 30.06.2026
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile SMK'nın 81/2 maddesinin "..Başvuru, 65 inci maddeye göre; tescil edilerek yayımlandığı takdirde, tescil sahibi, tasarım hakkına yönelik olarak bu maddede sayılan tecavüzlerden dolayı hukuk davası açma hakkına sahiptir. Tecavüz eden, başvurudan ve kapsamından haberdar edilmişse başvurunun yayımlanmış olmasına bakılmaz. …
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
E. 2023/1508 · K. 2025/650 · 14.05.2025
… mahkemenin usul ve yasaya aykırı kararını tehir-i icra talepli olarak istinaf ettiklerini, istinaf istemleri doğrultusunda yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep ettiklerini beyan etmiştir.Davalı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; davacının dava dilekçesinde tescil başvurusu yaptığını belirterek dava açtığını, müvekkilinin SMK'nun 81/2. maddesi uyarınca bu konuda bilgilendirilmediğini savunmaları üzerine bu kez davacının tasarımını başvuru tarihinden önce kamuya sunduğunu belirterek iddiasını değiştirdiğini, kötüniyetli olduğunu,Mahkemece yeterli inceleme yapılmadan karar verildiğini, üçüncü şahısların beyanlarını doğruluğu araştırılmadan ve üzerlerinde hiç bir…
Madde geneli4 karar
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
E. 2025/4817 · K. 2026/1746 · 26.03.2026
Davacı vekilinin dava dilekçesinde tasarıma tecavüzün tespiti, meni, önlenmesi, sonuçlarının ortadan kaldırılması, haksız rekabetin tespiti, ortadan kaldırılması, tanıtım vasıtalarının toplatılması, üretilen ürünlerin toplatılması, üretimde kullanılan araçlara el koyulması, ... erişiminin engellenmesi, hüküm özetinin ilanı ve hükümsüzlük talebinin bulunduğu, Bölge Adiye Mahkemesi gerekçesinde "6769 sayılı SMK m. 81'e göre tasarıma tecavüz edildiğinin tespiti ve tasarımın hükümsüzlüğüne karar verildikten sonra davalının tasarımının TTK m. …
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
E. 2025/2710 · K. 2025/7328 · 08.12.2025
… her iki ürün arasında önemli benzerlikler olduğu, davalıya ait kullanımlar ile davacıya ait dava konusu ... numaralı tasarımların karşılaştırılması sonucu, seçenek özgürlüğü ve bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı bütünsel etki bakımından davacıya ait tescilli tasarım ile davalı kullanımlarının benzer olarak algılandıkları, dolayısı ile SMK'nın 81/1-a hükmü uyarınca endüstriyel haklara tecavüzün tespiti şartlarının somut olay bakımından oluştuğu, tasarımların benzerliği sonucu, davalı kullanımlarının aynı zamanda 6102 sayılı TTK'nın 54. maddesi uyarınca haksız rekabet de teşkil edeceği gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı kullanımlarının, davacıya ait Türk Patent ve Marka Kurumu…
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
E. 2025/2497 · K. 2025/7302 · 04.12.2025
… tutanağı ile kayıt altına alındığını, söz konusu kullanımın tasarım hakkı ihlali ve haksız rekabet teşkil ettiğini, ihlalin 16.06.2020 tarihli noter ihtarnamesiyle davalıya bildirildiğini, davalının kullandığı tasarımların müvekkillerine ait tasarımlarla genel görünüm açısından hiçbir farklılık göstermediğini, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun (SMK) 81. maddesi uyarınca tasarım hakkına tecavüz teşkil ettiğini, bu ihlal nedeniyle maddi ve manevi tazminat taleplerinin olduğunu, müvekkillerinin ürünlerinin https://.../ adresinden satışa sunulduğunu ve fiyatlarının 1.500,00-1.600,00 TL bandında değiştiğini, davalının ise aynı ürünleri ¼ fiyatına sattığını, bu durumun müvekkillerinin ticari…
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
E. 2025/15 · K. 2025/4670 · 30.06.2025
1.Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde; davalının müvekkiline ait 2006 ... sayılı ile tescilli "..." isimli endüstriyel tasarımını izin almadan üretip satışını yaptığını, tasarımlar arasında belirgin farklılıklar bulunmadığını ileri sürerek 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 81. maddesi ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı TTK) 55 vd. maddeleri uyarınca tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine, tescilli tasarım hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin durdurulmasına, haksız tecavüzün önlenmesine ve bu suretle tecavüzü giderilmesine, maddi sonuçlarının ortadan kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-01. Atıftan önce tam metni okuyun.
Madde gerekçeleri1
İlk kabul gerekçesi
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
Madde ile, tasarımın sağladığı haklara tecavüz sayılan fiiller sıralanmış ve tescilli ve tescilsiz tasarımlarda hangi şartlar altında tecavüz davası açılabileceğine ilişkin hükümler düzenlenmiştir.
Not: Madde komisyonda değiştirilerek kabul edilmiştir; gerekçe tasarı/teklif metnine aittir. Sıra sayısının madde gerekçesi sayfaları taranmış görüntüdür; metin OCR (Tesseract tessdata_best, 300 dpi) ile okunup görüntüyle sözcük sözcük karşılaştırılarak yazılmıştır.
TBMM · S. Sayısı 341, 1/699 esas numaralı tasarının madde gerekçesi (madde 81), s. 40Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.