KTK Madde 92 — Zorunlu mali sorumluluk sigortası dışında kalan hususlar:

İlk kabul gerekçesi

92 nci madde ile zorunlu malî sorumluluk sigortası dışında kalan hususlar altı bent halinde yeniden düzenlendi. 92 nci madde (a) bendinde (işletenin usul ve füruu) veya (işletenin üstsoy ve altsoy kan hısımları) ibarelerinden hangisinin kullanılması konusu tartışıldı, sonunda, Medenî Kanun ile uygunluğun temini ve isteneni daha iyi ifade ettiği kanısıyla (usul ve füru) ibaresinin kullanılması ağırlık kazandı.

Not: Danışma Meclisi Bayındırlık, Ulaştırma, İmar ve İskân, Turizm ve Tanıtma Komisyonunca eklenen hüküm: Hükümet tasarısında karşılığı ve madde gerekçesi yoktur; metin komisyon raporundaki açıklamadır. Komisyon tasarının hukukî sorumluluk ve sigorta bölümünü yeniden düzenlemiş ve 86 ncı maddeden sonrasını yeniden numaralamıştır. Millî Güvenlik Konseyi İçişleri Komisyonu Danışma Meclisi metninin 92 nci maddesini aynen kabul etmiştir (rapor, bent 1). Sayfa taranmış görüntüdür; metin görüntüyle sözcük sözcük okunarak yazılmıştır.

14/4/2016 tarihli ve 6704 sayılı Kanunun 4. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi

(Ek: 14/4/2016-6704/4 md.)

Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)

Karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası bir sorumluluk sigortasıdır. Bu sigortada araç işletenin sorumluluğu güvenceye alınmakta, zarar görenlere genel hükümler yanında özel kurallara bağlı olarak sigorta güvencesi sunulmaktadır. Söz konusu sigorta işletenin sorumluluğunu konu almakta olup, işletenin sorumluluğunun varlığına bağlı olarak güvence sunmaktadır. Uygulamada zorunlu sorumluluk sigortasının açıklanan içeriğinde görülen tereddütlerin izalesi amacıyla teminat kapsamı dışında kalan haller açıklığa kavuşturulmaktadır.

9/6/2021 tarihli ve 7327 sayılı Kanunun 19. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi

(Ek: 9/6/2021-7327/19 md.)

Önergeyle, Kanun Teklifine madde eklenmek suretiyle 9/10/2020 tarihli ve 31269 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Anayasa Mahkemesinin 17/7/2020 tarihli ve Esas No: 2019/40, Karar No: 2020/40 Kararına uygun olarak 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu 92’nci maddesinin düzenlenmesi amaçlanmaktadır. 9/10/2020 tarihli ve 31269 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Anayasa Mahkemesinin 17/7/2020 gün, 2019/40 Esas ve 2020/40 Karar no.lu kararı ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu 90 ve 92’nci maddelerinde kısmi iptallere hükmedilmiş olup iptallerin gerekçesi olarak Kanunda genel bir çerçeve çizilmeksizin doğrudan Genel Şartlar aracılığıyla tazminat hesaplamalarına dair esasların belirlenmesinin Anayasaya aykırı olduğu belirtilmiştir. Anılan iptal gerekçeleri göz önünde bulundurularak maddeyle, hâlihazırda 92’nci maddede sayılan teminat dışında kalan hâllere ekleme yapılarak Genel Şartlar aracılığıyla bugüne kadar uygulanmakta olan birtakım istisna hâllerin kanuna eklenerek teminat dışı sayılmaya devam edilmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda maddeyle;

- “Hiç kimse kendi kusurundan yararlanamaz” ilkesi göz önünde bulundurularak zarara sebep olan kişinin sonuçlarına da katlanması gerektiği, desteğin ölümü sebebiyle meydana gelen zararın yansıma yoluyla destek görenleri etkileyeceği kabul edildiğinden desteğin kusurlu davranışlarının da aynı şekilde destek görenlere yansımasından hareketle, destek kişisinin ölümüne sebep olan kazadaki kusuruna karşılık gelen destekten yoksun kalan hak sahibinin tazminat taleplerinin,

- Zorunlu mali sorumluluk sigortası ile korunan hukukî menfaat, araç işletilmesi sebebiyle üçüncü kişinin malvarlığında doğrudan meydana gelen zararlar olduğundan doğrudan zarar niteliğinde olmayan gelir kaybı, kâr kaybı, iş durması ve kira mahrumiyeti gibi zararların,

- Aracın trafik kazası neticesinde trafikten çekme işlemi ya da hurdaya çıkarma işlemi nedeniyle ilgili tazminatlar ödenmekle birlikte, bu araçlar için artık piyasa değerinin bahsedilemeyeceğinden, bunlar için değer kaybı tazminatı taleplerinin,

- 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki terör eylemlerinde ve bu eylemlerden doğan sabotajda kullanılan araçların neden olduğu zararlar, 17/7/2004 tarihli ve 5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun kapsamında karşılanmakta olduğundan, söz konusu zararlardan sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayanların,

- Ayrıca, terör eyleminde ve bu eylemlerden doğan sabotajda kullanılan araçların sebep olduğu, terör ve sabotaj eyleminde yer alan kişilerin veya bu eylemlerde kullanılan araçların uğradığı zararlar, sigorta sözleşmesinde teminat altına alınan “risk” ile bağdaşmadığından, söz konusu kişiler ve araçların uğradıkları zararların, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışında bırakılması amaçlanmaktadır.

Not: Komisyonca eklenen madde: teklifte karşılığı yoktur; metin Adalet Komisyonu raporunda yer alan, maddeyi ekleyen önergenin gerekçesidir.

(i) bendi: 14/4/2016 tarihli ve 6704 sayılı Kanunun 4. maddesiyle eklenen metin

Anayasa Mahkemesinin 17/7/2020 tarihli ve E.:2019/40; K.:2020/40 sayılı kararıyla iptal edildi.

i) Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler.