Patent ve Faydalı Model
SMK Madde 143 — Şeklî inceleme, araştırma talebi, itiraz ve faydalı modelin verilmesi
Şeklî inceleme, araştırma talebi, itiraz ve faydalı modelin verilmesi
(1) 90 ıncı maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen unsurlardan herhangi birinin eksik olması hâlinde faydalı model başvurusu işleme alınmaz.
(2) İşleme alınan başvuruda 90 ıncı maddenin birinci fıkrasında belirtilen unsurlardan en az birinin eksik olması veya aynı maddenin ikinci fıkrası gereğince unsurların yabancı dilde verilmesi hâlinde, bildirime gerek olmaksızın başvuru tarihinden itibaren iki ay içinde eksiklikler giderilir veya Türkçe çeviriler verilir. Aksi takdirde başvuru geri çekilmiş sayılır.
(3) Kurum, 90 ıncı maddenin birinci fıkrasında belirtilen unsurları tam olan veya ikinci fıkraya uygun olarak unsurları tamamlanan başvuruyu, 90 ıncı maddenin beşinci fıkrası ile yönetmelikle belirlenen diğer şeklî şartlara uygunluk bakımından inceler.
(4) Başvurunun şeklî şartlara uygun olmadığı anlaşılırsa başvuru sahibinden bildirim tarihinden itibaren iki ay içinde eksikliği gidermesi istenir. Eksikliğin bu süre içinde giderilmemesi hâlinde başvuru reddedilir.
(5) Başvuru sahibi başvuruyla birlikte veya herhangi bir bildirime gerek olmaksızın başvurunun şeklî şartlara uygunluk bakımından bir eksikliğinin olmadığının veya eksikliklerin süresi içinde giderildiğinin bildirildiği tarihten itibaren iki ay içinde ücretini ödeyerek ve yönetmelikte belirtilen şartlara uygun olarak araştırma talebinde bulunur. Aksi takdirde başvuru geri çekilmiş sayılır.
(6) Başvuru sahibinin, beşinci fıkraya veya 104 üncü maddenin birinci fıkrasına uygun olarak araştırma talebinde bulunması hâlinde araştırma raporu düzenlenir, başvuru sahibine bildirilir ve Bültende yayımlanır.
(7) Başvuru konusunun 142 nci maddenin üçüncü fıkrası kapsamına girdiği sonucuna varılırsa veya tarifnamenin ya da tüm istemlerin yeterince açık olmaması araştırma raporunun düzenlenmesini engelliyorsa araştırma raporu düzenlenmez ve başvuru sahibinden bu konudaki itirazlarını veya başvurudaki değişikliklerini, bildirim tarihinden itibaren üç ay içinde sunması istenir. Bu süre içinde itirazda bulunulmaması veya itirazın ya da yapılan değişikliklerin Kurum tarafından kabul edilmemesi hâlinde başvuru reddedilir. İtirazın ve varsa yapılan değişikliklerin kabul edilmesi hâlinde araştırma raporu düzenlenir, başvuru sahibine bildirilir ve Bültende yayımlanır.
(8) Araştırma raporunun yayımlanmasından itibaren üç ay içinde ilgili belgeleri de eklemek suretiyle araştırma raporunun içeriğine başvuru sahibi itiraz edebilir, üçüncü kişiler görüş bildirebilir.
(9) Başvuru sahibi tarafından itiraz edilmemesi veya üçüncü kişiler tarafından görüş bildirilmemesi durumunda sadece araştırma raporu, itiraz edilmesi veya görüş bildirilmesi durumundaysa araştırma raporu ve itirazlar veya görüşler değerlendirilir.
(10) Kurum yaptığı değerlendirme sonucunda faydalı model verilmesine karar verirse bu karar başvuru sahibine bildirilir, karar ve faydalı model Bültende yayımlanır. Yapılan değerlendirme sonucunda faydalı modelin verilebilmesi için değişiklik yapılmasının gerekli olduğu durumda bildirim tarihinden itibaren iki ay içinde değişikliklerin yapılması istenir. Yapılan değişikliklerin kabul edilmesi hâlinde faydalı model verilmesine karar verilir, bu durum başvuru sahibine bildirilir, bu karar ve faydalı model Bültende yayımlanır. Değişikliklerin yapılmaması veya yapılan değişikliklerin Kurum tarafından kabul edilmemesi hâlinde başvuru geri çekilmiş sayılır, bu karar başvuru sahibine bildirilir ve Bültende yayımlanır. Faydalı modelin verilmesine ilişkin yayımdan sonra talep edilmesi ve belge düzenleme ücretinin ödenmesi hâlinde, düzenlenen belge faydalı model sahibine verilir.
(11) Faydalı model verilmesinden sonra 99 uncu maddede belirlenen itiraz usulü işletilemez, sadece mahkemeden hükümsüzlük talep edilebilir.
(12) Kurum yaptığı değerlendirme sonucunda başvurunun ve buna ilişkin buluşun bu Kanun hükümlerine uygun olmadığına karar verirse başvuru reddedilir, bu karar başvuru sahibine bildirilir ve Bültende yayımlanır. Bu karara karşı, 100 üncü maddeye göre itiraz edilebilir.
(13) Faydalı modelin verilmiş olması, geçerliliği ve yararlılığı konusunda Kurum tarafından garanti verildiği şeklinde yorumlanamaz, Kurumun sorumluluğunu da doğurmaz.
(14) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.
İçtihatlar
SMK 143/121 karar
Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
E. 2023/1046 · K. 2025/1139 · 29.05.2025
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, itiraz konusu başvurunun istemlerinin tekniğin bilinen durumunda yer alan ve ... .... firmasına ait katalog (2016 Eylül) karşısında yenilik niteliğine sahip olmadığını, başvurunun 6769 sayılı SMK'nın 143/12 maddesi kapsamında reddi kararının yerinde bulunduğunu ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Madde geneli2 karar
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
E. 2025/2222 · K. 2025/7426 · 10.12.2025
Faydalı model ile korunan buluşlar ve istemler 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 142. maddesinde düzenlenmiş olup, aynı Kanunun 83. maddesine yapılan atıf ile tekniğin bilinen durumuna dâhil olmayan buluşun yeni olduğu kabul edilir. SMK'nın 143. maddesi ise aynı Kanun'un 90. maddesine atıf yapmakta ve buna göre faydalı model başvurusunun buluş konusunu açıklayan tarifname, istemler, tarifnamede veya istemlerde atıf yapılan resimler ve özeti kapsadığı belirtilmektedir.
Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
E. 2025/871 · K. 2025/857 · 25.04.2025
Dava konu faydalı modelin başvuru tarihi itibariyle somut olaya uygulanması gereken SMK'nın 143. maddesi uyarınca bu Kanun'un 83. maddesinin birinci fıkrası hükmüne göre yeni olan ve 83. maddesinin altıncı fıkrası kapsamında sanayiye uygulanabilen buluşlar, faydalı model verilerek korunur. Aynı Kanun'un 83. maddesinin birinci fıkrasına göre de, tekniğin bilinen durumuna dahil olmayan buluşun yeni olduğu kabul edilir. …
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-01. Atıftan önce tam metni okuyun.
Madde gerekçeleri1
İlk kabul gerekçesi
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
Madde ile, faydalı model başvurusu yapılırken verilmesi gereken unsurlar için, patentle ilgili maddeye atıf yapılmış ve unsurların eksik olması halinde başvurunun işleme alınmayacağı belirtilmiştir.
Maddenin ikinci fıkrasında, başvuru unsurlarının tamamlanması için verilen süre ve tamamlanmaması halinde doğuracağı sonuç belirtilmiştir.
Madde ile ayrıca, faydalı model başvuru unsurları için şekli şartlara uygunluk bakımından inceleme yapılacağı, şekli eksikliği olmayan ya da eksiklikleri giderilen faydalı model başvurusunun araştırma raporunun düzenlenmesi, ilanı, araştırma raporuna başvuru sahibi veya üçüncü kişiler tarafından yapılacak itirazlarla ilgili hükümler düzenlenmiştir.
Madde ile, faydalı model başvuruları için düzenlenen araştırma raporuna başvuru sahibinin veya faydalı modelin verilmesi konusunda itirazları olan üçüncü kişilerin görüşlerini sunmaları için fırsat sunulmuş olmaktadır.
Maddede, düzenlenen araştırma raporu ve varsa itirazların da değerlendirilerek, Enstitünün, başvuru konusu buluş için faydalı model verilmesi ya da başvurunun reddedilmesi kararı, bununla ilgili Bültende yapılacak yayımlar ve işlemler belirlenmiştir.
Maddede ayrıca, patent için sağlanan patent verilmesi sonrasındaki itiraz usulünün faydalı model için uygulanmayacağı da hükme bağlanmıştır.
Not: Kanunlaşan metin tasarı/teklif metninden farklıdır (komisyonda ya da Genel Kurulda değiştirilmiştir); gerekçe tasarı/teklif metnine aittir. Sıra sayısının madde gerekçesi sayfaları taranmış görüntüdür; metin OCR (Tesseract tessdata_best, 300 dpi) ile okunup görüntüyle sözcük sözcük karşılaştırılarak yazılmıştır.
TBMM · S. Sayısı 341, 1/699 esas numaralı tasarının madde gerekçesi (madde 143), s. 65Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.