Patent ve Faydalı Model
SMK Madde 145 — Patentler ile ilgili hükümlerin uygulanabilirliği ve çifte koruma
Patentler ile ilgili hükümlerin uygulanabilirliği ve çifte koruma
(1) Faydalı modele ilişkin açık bir hüküm bulunmadığı ve faydalı modelin özelliği ile çelişmediği takdirde bu Kanunda patentler için öngörülen hükümler, faydalı modeller hakkında da uygulanır.
(2) Aynı kişiye veya halefine, aynı buluş konusunda, aynı koruma kapsamıyla, birbirinden bağımsız olarak birden fazla patent veya faydalı model ya da bu belgelerin her ikisi verilmez.
İçtihatlar
SMK 145/24 karar
Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
E. 2025/1714 · K. 2025/2239 · 26.11.2025
… ve tasarımların hükümsüzlüğü koşullarının oluştuğu, dava konusu 2018/07451-4 sayılı tasarımın ise 2018/06710-4 sayılı tasarımın aynısı olmakla birlikte tasarımcısı ve başvurucusu da aynı olduğundan SMK'nın 57/2.maddesi uyarınca önceki tarihli tasarımın 2018/07451-4 sayılı dava konusu tasarımın yeniliğini ve ayırt ediciliğini etkilemeyeceği, SMK'nın 145/2.maddesinde patentler ve faydalı modeller için mükerrer tescilin mümkün olmadığı düzenlenmiş ise de endüstriyel tasarım için bu yönde bir tescil engelinin söz konusu olmadığı anlaşıldığından, HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince davanın kısmen kabulüne karar
Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
E. 2026/1262 · K. 2026/1371 · 02.07.2026
Sonuç olarak Dairemizce, aynı tasarımcıya ait olması kaydıyla 12 aylık hoşgörü süresi içinde aynı tasarımın ikinci kez başvuruya ve ilana konu edilmesine ve dolayısıyla ikinci kez tesciline, kanun koyucu tarafından izin verildiği kabul edilmiştir. Kanun Koyucunun 6769 sayılı SMK'nın 145/2. maddesi ile patent veya faydalı modeller için çifte tescil yasağı öngörmüşken, tasarımlar için 6769 sayılı SMK'nda bu yönde bir düzenleme yapmaması da Dairemizce aynı tasarımcıya ait olması kaydıyla 12 aylık hoşgörü süresi içinde aynı tasarımın ikinci kez başvuruya ve ilana konu edilmesi durumuna mahsus olmak üzere, çifte tescile izin verdiği sonucunu destekler nitelikte görünmüştür.
Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
E. 2024/1087 · K. 2026/1183 · 11.06.2026
Kanun Koyucunun 6769 sayılı SMK'nın 145/2. maddesi ile patent veya faydalı modeller için çifte tescil yasağı öngörmüşken, tasarımlar için 6769 sayılı SMK'nda bu yönde bir düzenleme yapmaması da Dairemizce aynı tasarımcıya ait olması kaydıyla 12 aylık hoşgörü süresi içinde aynı tasarımın ikinci kez başvuruya ve ilana konu edilmesi durumuna mahsus olmak üzere, çifte tescile izin verdiği sonucunu destekler nitelikte görünmüştür.
Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
E. 2023/2107 · K. 2025/2409 · 12.12.2025
Kanun Koyucunun 6769 sayılı SMK'nın 145/2. maddesi ile patent veya faydalı modeller için çifte tescil yasağı öngörmüşken, tasarımlar için 6769 sayılı SMK'nda bu yönde bir düzenleme yapmaması da Dairemizce aynı tasarımcıya ait olması kaydıyla 12 aylık hoşgörü süresi içinde aynı tasarımın ikinci kez başvuruya ve ilana konu edilmesi durumuna mahsus olmak üzere, çifte tescile izin verdiği sonucunu destekler nitelikte görünmüştür.
Madde geneli2 karar
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
E. 2025/5509 · K. 2026/2968 · 13.05.2026
6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 145. maddesi "Faydalı modele ilişkin açık bir hüküm bulunmadığı ve faydalı modelin özelliği ile çelişmediği takdirde bu Kanunda patentler için öngörülen hükümler, faydalı modeller hakkında da uygulanır" hükmünü haiz olup, bu maddenin yollamasıyla somut uyuşmazlık konusunda patente ilişkin hükümler faydalı model için de uygulanır. Patente ilişkin korumanın kapsamı kenar başlığını taşıyan SMK'nın 89 uncu maddesi hükmü uyarınca patentin sağladığı korumanın kapsamı istemlerle belirlenir. Bununla birlikte istemlerin yorumlanmasında tarifname ve resimler kullanılır. …
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
E. 2025/2222 · K. 2025/7426 · 10.12.2025
Adı geçen Kanun'un 145. maddesi uyarınca faydalı modele ilişkin açık bir hüküm bulunmadığı ve faydalı modelin özelliği ile çelişmediği takdirde, kanunda patentler için öngörülen hükümlerin, faydalı modeller hakkında da uygulanacağı hükme bağlanmıştır. Buna göre SMK'nın 89. maddesinde patent korumasının kapsamı açıklanmış olup ilgili düzenleme faydalı model korumasında da uygulanacaktır. Buna göre, faydalı modelin sağladığı korumanın kapsamı istemlerle belirlenir ve istemlerin yorumlanmasında tarifname ve resimler kullanılır. İstemler, kullanılan kelimelerin verdiği anlamla sınırlı olarak yorumlanamaz. SMK'nın 83. maddesi ise sanayiye uygulanabilirlik kriterlerini belirlemiştir. …
Künyeler hukuk sitelerinin madde yazılarından ve resmî kaynakta madde aramasından toplandı, her biri resmî kaynakta doğrulandı; gösterilen kısım kararın resmî metninden alındı. Güncelleme: 2026-11-01. Atıftan önce tam metni okuyun.
Madde gerekçeleri1
İlk kabul gerekçesi
Teklif eden: Hükümet tasarısı (Bakanlar Kurulu)
Maddenin birinci fıkrasında, patentler için düzenlenmiş hükümlerin, aksi belirtilmedikçe ve faydalı modelin özelliği ile çelişmedikçe, faydalı modeller için de uygulanacağı düzenlenmiştir.
Maddenin ikinci fıkrasında, aynı buluş için aynı kişiye aynı koruma kapsamıyla birden fazla belge verilmeyeceği düzenlenmiştir.
Not: Sıra sayısının madde gerekçesi sayfaları taranmış görüntüdür; metin OCR (Tesseract tessdata_best, 300 dpi) ile okunup görüntüyle sözcük sözcük karşılaştırılarak yazılmıştır.
TBMM · S. Sayısı 341, 1/699 esas numaralı tasarının madde gerekçesi (madde 145), s. 66Gösterilen metin mevcut konsolide metindir. Hukuki işlemden önce resmî kaynağı kontrol edin; bu uygulama hukuki görüş yerine geçmez.